Kategorie

Znamiona i karalność przygotowania (art. 16)

Przygotowanie do popełnienia czynu zabronionego jest pierwszym karalnym etapem realizacji przestępstwa.
Przygotowanie do popełnienia czynu zabronionego jest pierwszym karalnym etapem realizacji przestępstwa.
Przygotowanie zachodzi tylko wtedy, gdy sprawca w celu popełnienia czynu zabronionego podejmuje czynności mające stworzyć warunki do przedsięwzięcia czynu zmierzającego bezpośrednio do jego dokonania, w szczególności w tymże celu wchodzi w porozumienie z inną osobą, uzyskuje lub przysposabia środki, zbiera informacje lub sporządza plan działania.

W polskim prawie karnym wyróżnia się tzw. formy stadialne przestępstwa tj. etapy realizacji przestępstwa.

Wyróżnia się trzy takie formy:

  • przygotowanie
  • usiłowanie
  • dokonanie

Czym jest przygotowanie?

Przygotowanie do popełnienia czynu zabronionego jest pierwszym karalnym etapem realizacji przestępstwa (sam zamiar zawsze pozostaje bezkarny). Polega ono na tworzeniu warunków do popełnienia przyszłego czynu zabronionego, przy czym podkreśla się, że musi zachodzić sytuacja w której obiektywnie oceniając działania te mogą ułatwić dokonanie tego czynu, a zatem gdy działania te muszą stanowić prawdziwą potencjalną pomoc.

Rozmowa wypitych studentów przy stole imieninowym o tym jak rządzili by krajem i układana przez nich wizja jaką rewolucję (zamach stanu) zrobiliby zmieniając system polityczny nie wypełni tego kryterium, ale rozmowa taka odbywana już przez wysokich rangą oficerów lub urzędników mająca charakter układania planu działania (przewrotu) już teoretycznie mogłaby być badana pod kątem tego czy nie miała charakteru przygotowania.

Bezpośrednio w kodeksie wskazuje się kilka możliwych czynności stanowiących przygotowanie:

  • uzyskiwanie środków (np. zakup chemikaliów, amunicji)
  • przysposabianie środków czyli przystosowywania ich do potrzeb planowanego przestępstwa (np. obróbka substancji chemicznych z nieszkodliwych w szkodliwe)
  • zbieranie informacji (np. plan pomieszczeń, planu kamer itd.)
  • sporządzenia planu działania

Z uwagi na fakt, iż analizowany przepis posługuje się zwrotem „w szczególności” to należy podnieść, że katalog zachowań mogących stanowić przygotowanie do popełnienia przestępstwa jest szerszy i może w poszczególnych przypadkach obejmować zachowania inne niż tylko te wskazane w przepisie.

Zobacz serwis: Formy popełnienia przestępstwa

Odpowiedzialność za przygotowanie

W odniesieniu do przygotowania szczególnie podkreślić należy że za przygotowanie odpowiedzialność ponosi się tylko w określonych i wskazanych w kodeksie przypadkach tj. odpowiedzialność karna jest przewidziana jedynie za podjęte przygotowanie do popełnienia określonych w cześci szczególnej kodeksu karnego przestępstw, przeważnie o bardzo ciężkim charakterze np. istnieje odpowiedzialność za przygotowywanie zamachu terrorystycznego (art. 140 p. 3 Kodeksu karnego), za przygotowanie zamachu stanu (art.127 p.2 Kodeksu karnego). Z uwagi na to, że wskazanych przypadków jest bardzo mało, można pokusić się o sformułowanie, że regułą raczej będzie brak odpowiedzialności za przygotowanie do popełnienia czynu zabronionego.

Przygotowanie do następujących przestępstw jest karalne:

  • do wojny napastniczej – art. 117 p. 2 Kodeksu karnego
  • do ludobójstwa - art. 118 p. 3 Kodeksu karnego
  • do zamachu stanu - 127 p. 2 Kodeksu karnego
  • do usunięcia przemocą organu RP – art. 128 p. 2 Kodeksu karnego
  • do zamachu terrorystycznego - 140 p. 3 Kodeksu karnego
  • do sprowadzenia zdarzenia zagrażającego życiu, zdrowiu wielu osób, mieniu w wielkich rozmiarach - art. 163 p.1 w zw. Z art. 168 Kodeksu karnego
  • do sprowadzenia niebezpieczeństwa zagrażającego życiu, zdrowiu wielu osób, mieniu w wielkich rozmiarach art. 165 p. 1 w zw. z art. 168 Kodeksu karnego
  • do popełniania przestępstwa piractwo na statku wodnym/powietrznym – art. 166 p. 1Kodeksu karnego
  • do umieszczenia urządzeń lub substancji zagrażających bezpieczeństwu, zniszczenie urządzeń nawigacyjnych – 167 p. 1Kodeksu karnego
  • do sprowadzenia katastrofy komunikacyjnej – 173 p .1 w zw. z art. 175 Kodeksu karnego
  • do wzięcie zakładnika – 252 p. 1 KK Kodeksu karnego
  • do materialnego fałszerstwa dokumentu (podrobienie, przerobienie) – art. 270 p. 3 Kodeksu karnego
  • do fałszowania i puszczania w obieg fałszywych pieniędzy, papierów wartościowych itd. – art. 310 p.4 Kodeksu karnego
  • przygotowanie żołnierza do dezercji – art. 399 Kodeksu karnego

Przygotowanie może być popełnione tylko z zamiarem bezpośrednim tj. w sytuacji gdy przyszły sprawca doskonale i świadomie wie co robi, do czego zmierza i chce to osiągnąć. Przygotowanie może być popełnione zarówno jednosobowo (np. samodzielnie szykujący zamach terrorysta) jak i przez kilka osób które działają w porozumieniu z innymi osobami (np. grupa terrorystów planujących zamach).

Zobacz: Bezpłatne porady prawne

Podstawa prawna: Art. 16 Kodeksu karnego

Chcesz dowiedzieć się więcej, sięgnij po nasze publikacje
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT +  VAT w e-commerce
KOMPLET: VAT zmiany od 1 lipca 2021 + JPK_VAT + VAT w e-commerce
Tylko teraz
99,00 zł
119,70
Przejdź do sklepu
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Prawo
    1 sty 2000
    23 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Duże zmiany w prawach konsumenta - dyrektywa Omnibus

    Prawa konsumenta. Szykują się rewolucyjne zmiany w ochronie praw konsumenta. Wdrożenie tzw. dyrektywy Omnibus ma wyeliminować nieprawidłowości podczas wyprzedaży. W przypadku obniżki cen towarów, sklepy - tradycyjne oraz internetowe - będą miały obowiązek podawania informacji o najniższej cenie tego produktu lub usługi w ciągu 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Wpłynie to istotnie na przebieg coraz popularniejszych w Polsce wyprzedaży. Co więcej, zabroniona będzie sprzedaż usług finansowych poza lokalem sprzedawcy, gdy ma to miejsce podczas tzw. pokazów lub wycieczek.

    DVB-T2/HEVC. Od kiedy w Polsce nowy standard telewizji?

    DVB-T2/HEVC to nowy standard telewizji Od kiedy pojawi się w Polsce? Na wiele pytań konsumentów ma odpowiedzieć nowa kampania społeczna.

    Sąd okręgowy – od jakiej kwoty? [ZMIANY]

    Sąd okręgowy rozpatruje m.in. sprawy od określonej kwoty wartości przedmiotu sporu. Zmianę tego progu przewiduje projekt przygotowany przez resort sprawiedliwości.

    Turnusy rehabilitacyjne dla emerytowanych rolników

    Możliwość kierowania emerytowanych rolników na turnusy rehabilitacyjne zakłada projekt, który znalazł się w pracach legislacyjnych rządu. Co jeszcze ma się zmienić?

    Renta rodzinna dla studenta pierwszego roku za wrzesień

    Renta rodzinna dla studenta pierwszego roku również za wrzesień? To możliwe, ale trzeba pamiętać o formalnościach. Termin upływa 30 września.

    Sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji starszych niż 30 lat

    Nowelizacja Kodeksu postępowania administracyjnego weszła w życie 16 września 2021 r. Co z umorzeniem spraw o stwierdzenie nieważności decyzji starszych niż 30 lat?

    Świadczenie pielęgnacyjne a śmierć dziecka

    Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje w przypadku śmierci dziecka z niepełnosprawnością. Czy przepisy ulegną zmianie?

    1000 plus – dla kogo?

    1000 plus. Dla kogo przewidziano wsparcie w ramach rodzinnego kapitału opiekuńczego? Prezentujemy najważniejsze założenia.

    Zadośćuczynienie za naruszenie więzi rodzinnej - nowe przepisy

    Przepisy dotyczące zadośćuczynienia za naruszenie więzi rodzinnej weszły w życie. Jakie sytuacje obejmują?

    Zmiany w "500 plus" - nowelizacja uchwalona

    Zmiany w "500 plus" mają dotyczyć przejęcia przez ZUS obsługi programu. Wniosek złożymy tylko elektronicznie. Nowelizacja została uchwalona przez Sejm.

    Punkty spisowe w placówkach ZUS

    Punkty spisowe w placówkach ZUS powstaną w całej Polsce. Jaką pomoc będzie można w nich uzyskać?

    Opieka nad seniorem w miejscu zamieszkania

    Opieka nad seniorami ma być świadczona w miejscu zamieszkania. Rząd planuje zmiany w funkcjonowaniu domów pomocy społecznej.

    Przepisy antylichwiarskie na stałe?

    Przepisy antylichwiarskie zostały uwzględnione w tzw. ustawach covidowych. Ministerstwo Sprawiedliwości pracuje nad nową stałą regulacją.

    ZUS przejmie obsługę 500 plus [WYWIAD]

    ZUS ma przejąć obsługę programu "500 plus"? Czy jest na to gotowy? O szczegółach mówił PAP wiceprezes ZUS Włodzimierz Owczarczyk.

    PE o wolności mediów i praworządności w Polsce

    Parlament Europejski przyjął w rezolucję zatytułowaną "Wolność mediów i dalsze pogarszanie się praworządności w Polsce".

    Nowelizacja KPA a odszkodowania

    Nowelizacja Kodeksu postępowania administracyjnego weszła w życie. Czy właściciele nieruchomości będą dochodzić odszkodowań przed ETPC?

    Czas pracy - od kiedy?

    Czas pracy budzi szereg wątpliwości. Od kiedy się liczy? Co z tzw. czynnościami przygotowawczymi?

    Brak alimentów a dodatkowe zajęcia pozalekcyjne [BADANIE]

    W wielu przypadkach rodziców opiekujących się dziećmi, które nie otrzymują alimentów, nie stać na sfinansowanie jakichkolwiek zajęć pozalekcyjnych.

    Wynagrodzenia rodzin zastępczych i inne zmiany

    Wynagrodzenia rodzin zastępczych powiązane z płacą minimalną zakłada projekt nowelizacji ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej.

    Cmentarze i chowanie zmarłych – planowane zmiany

    Nowa ustawa o cmentarzach i chowaniu zmarłych ma w sposób kompleksowy regulować problematykę tzw. prawa pośmiertnego. Oto założenia projektu.

    Świadczenie usług cyfrowych - duże zmiany od 2022 roku

    Usługi cyfrowe. 1 stycznia 2022 r. mija termin implementacji przez państwa członkowskie UE dyrektywy 2019/770 z 20 maja 2019 r. w sprawie niektórych aspektów umów o dostarczanie treści i usług cyfrowych. Co się zmieni po wejściu w życie tych przepisów? Jakie nowe zasady wprowadza ta dyrektywa? Co powinni wiedzieć konsumenci?

    "Małżeństwa" jednopłciowe i związki partnerskie - rezolucja PE

    Parlament Europejski przyjął rezolucję, w której postuluje, by "małżeństwa" jednopłciowe i związki partnerskie były uznawane w całej Unii .

    Straż Graniczna przypomina grzybiarzom o stanie wyjątkowym

    Straż Graniczna zaleca, by grzybiarze, zanim wybiorą się do lasów, sprawdzili jak przebiega strefa stanu wyjątkowego.

    Wnioski o "Dobry start" złożone przez większość uprawnionych

    Wnioski o "Dobry start" złożyła już wnioski o "Dobry start". Z danych ZUS wynika, iż rodzice najczęściej wybierali bankowość elektroniczną.

    Święta Wielkanocne w 2022 r.

    Święta Wielkanocne w 2022 r. to data oczekiwana przez wielu pracowników. Kiedy jest Wielkanoc? Czy jest to dzień wolny od pracy?