Kategorie

Zakaz prowadzenia pojazdów (art. 42)

Zakaz prowadzenia pojazdów jest stosowany przede wszystkim do pijanych kierowców.
Zakaz prowadzenia pojazdów jest stosowany przede wszystkim do pijanych kierowców.
Sąd może orzec zakaz prowadzenia pojazdów określonego rodzaju w razie skazania osoby uczestniczącej w ruchu za przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, w szczególności jeżeli z okoliczności popełnionego przestępstwa wynika, że prowadzenie pojazdu przez tę osobę zagraża bezpieczeństwu w komunikacji.

Wskazany przepis reguluje niezwykle istotną społecznie kwestię - orzekanie zakazu prowadzenia pojazdów. Zwraca uwagę fakt, iż w przepisie tym mowa jest o pojazdach, a zatem przepis ten dotyczy nie tylko samochodów osobowych i ciężarowych, ale także i innych pojazdów (zarówno mechanicznych jak maszyny rolnicze, motocykle itp., jak i niemechanicznych np. jak statki żaglowe, szybowce itp.)

Zależnie od sytuacji, w której wskazany środek karny jest stosowany, spełnia on funkcję prewencyjną czyli ochronną tj. stosuje się go gdy „(..)z okoliczności popełnionego przestępstwa wynika, że prowadzenie pojazdu przez tę osobę zagraża bezpieczeństwu w komunikacji”, albo spełnia funkcję wychowawczą i represyjną jako dolegliwość związana z karą, mająca wzmocnić efekt jej oddziaływania na sprawcę danego przestępstwa.

Zobacz serwis: Formy popełnienia przestępstwa

W pierwszej kolejności należy wyróżnić sytuacje tj. w których środek ten orzekany jest fakultatywnie, a kiedy obligatoryjnie:

1) środek ten jest stosowany obligatoryjnie w przypadku popełnienia przestępstwa określonego w artykułach 173 Kodeksu karnego (katastrofa komunikacyjna), 174 Kodeksu karnego (sprowadzenia zagrożenia katastrofą komunikacyjną) oraz art. 177Kodeksu karnego (wypadek komunikacyjny) jeżeli miała miejsce:

  • nietrzeźwości kierowcy
  • ucieczki miejsca wypadku

a także obligatoryjne jest zastosowanie tego środka i to na zawsze w przypadku gdy sprawca ponownie popełnił przestępstwo określone w art. 42 p. 3 Kodeksu karnego tj. ponownie popełni czyn z art. 173, 174, 177 Kodeksu karnego, którego skutkiem będzie śmierć innej osoby lub ciężki uszczerbek na jej zdrowiu, lub gdy ponownie popełni przestępstwo określone w art. 177 p. 2 oraz 355 p. 2 (spowoduje wypadek z skutkiem śmiertelnym lub poważnymi obrażeniami ciała) w stanie nietrzeźwości, pod wpływem środka odurzającego lub zbiegnie z miejsca wypadku.

1) środek ten jest stosowany fakultatywnie w przypadku gdy w przypadku wskazanych przestępstw jest trzeźwy i nie zbiega z miejsca wypadku. Wówczas przy wydawaniu wyroku sąd weźmie pod uwagę okoliczności popełnienia czynu, rodzaj naruszonych reguł, oceni także czy sprawca może stwarzać dalsze potencjalne zagrożenie.

Uporządkowanie i wyjaśnienie treści analizowanego przepisu wymaga także dokonania rozróżnienia charakteru orzekanego zakazu prowadzenia pojazdów względem czasu na jaki jest orzekany. Może to mieć miejsce:

1) na czas określony (od roku do 10 lat)

2) na zawsze: fakultatywnie za przestępstwo określone w art. 42 p. 3 , obligatoryjnie zaś gdy przestępstwo to jest popełnione ponownie (w przypadku recydywy)

Należy zwrócić uwagę na to, że samo prowadzenie pojazdu mechanicznego (lub innego pojazdu) w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środków odurzających jest odrębnym przestępstwem, którego skutkiem też jest obligatoryjnie zakaz prowadzenia pojazdów (art.178 a Kodeksu karnego).

Stan nietrzeźwości zachodzi, gdy zawartość alkoholu w organizmie wynosi lub prowadzi do stężenia we krwi powyżej 0,5‰ alkoholu lub obecności w wydychanym powietrzu powyżej 0,25 mg w 1 dm3.

W wyroku określającym zakaz prowadzenia pojazdów obowiązkowe jest określenie jakich pojazdów zakaz ten dotyczy, oraz ewentualnego sprecyzowania jakiej kategorii uprawnień. 

Oznacza to, że możliwe jest orzeczenie wobec sprawcy zakazu prowadzenia pojazdów osobowych (kategorii B) a pozostawienie mu uprawnienia do kierowania np. samochodami ciężarowymi (kategoria C i D).

W odniesieniu do problemu prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości należy wskazać, że przyjmuje się w orzecznictwie SN że powinien zostać orzeczony zakaz prowadzenia pojazdów w stosunku do tej kategorii (lub rodzaju) pojazdów którą w stanie nietrzeźwości prowadził skazany. Oznacza to, że jeżeli przykładowo Tomasz. D prowadził samochód ciężarowy w stanie nietrzeźwości, to w pierwszej kolejności powinien stracić uprawnienie do prowadzenia pojazdów tej kategorii.

Jednocześnie należy wskazać, że orzeczenie w stosunku do jednego rodzaju pojazdów (albo jednej kategorii pojazdów) nie wyklucza sytuacji w której zakaz zostaje rozszerzony na inne kategorie lub nawet rodzaje pojazdów. Wskazana uwaga dotyczy również osób skazywanych z art. 178a p. 2 KK (za prowadzenie innego pojazdu w stanie nietrzeźwości/odurzenia) co oznacza, że przykładowo za prowadzenie roweru w stanie nietrzeźwości sąd może odebrać prawo jazdy kategorii B takiemu pijanemu rowerzyście.

Należy wskazać na to, że orzeczenie o zakazie prowadzenia pojazdów może zapaść również w stosunku do osoby nie posiadającej uprawnień do kierowania danym pojazdem (pojazdami), wówczas orzeczony zakaz wyklucza możliwość ubiegania się o stosowne uprawnienia przez czas trwania orzeczonego środka karnego.

Jeżeli wobec Jana. S orzeczono zakaz prowadzenia samochodów osobowych na okres 2 lat pomimo iż nie posiada on prawa jazdy to oznacza to, że przez ten okres nie ma on uprawnień aby zdawać egzamin państwowy i ubiegać się o prawo jazdy.

Zobacz serwis: Bezpłatne porady prawne

Podstawa prawna: Art. 42 Kodeksu karnego

Dowiedz się więcej z naszej publikacji
Przeciwdziałanie praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Obowiązki biur rachunkowych z aktywnymi drukami online
Przeciwdziałanie praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Obowiązki biur rachunkowych z aktywnymi drukami online
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Prawo
    1 sty 2000
    16 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Nowelizacja KPA a odszkodowania

    Nowelizacja Kodeksu postępowania administracyjnego weszła w życie. Czy właściciele nieruchomości będą dochodzić odszkodowań przed ETPC?

    Czas pracy - od kiedy?

    Czas pracy budzi szereg wątpliwości. Od kiedy się liczy? Co z tzw. czynnościami przygotowawczymi?

    Brak alimentów a dodatkowe zajęcia pozalekcyjne [BADANIE]

    W wielu przypadkach rodziców opiekujących się dziećmi, które nie otrzymują alimentów, nie stać na sfinansowanie jakichkolwiek zajęć pozalekcyjnych.

    Wynagrodzenia rodzin zastępczych i inne zmiany

    Wynagrodzenia rodzin zastępczych powiązane z płacą minimalną zakłada projekt nowelizacji ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej.

    Cmentarze i chowanie zmarłych – planowane zmiany

    Nowa ustawa o cmentarzach i chowaniu zmarłych ma w sposób kompleksowy regulować problematykę tzw. prawa pośmiertnego. Oto założenia projektu.

    Świadczenie usług cyfrowych - duże zmiany od 2022 roku

    Usługi cyfrowe. 1 stycznia 2022 r. mija termin implementacji przez państwa członkowskie UE dyrektywy 2019/770 z 20 maja 2019 r. w sprawie niektórych aspektów umów o dostarczanie treści i usług cyfrowych. Co się zmieni po wejściu w życie tych przepisów? Jakie nowe zasady wprowadza ta dyrektywa? Co powinni wiedzieć konsumenci?

    "Małżeństwa" jednopłciowe i związki partnerskie - rezolucja PE

    Parlament Europejski przyjął rezolucję, w której postuluje, by "małżeństwa" jednopłciowe i związki partnerskie były uznawane w całej Unii .

    Straż Graniczna przypomina grzybiarzom o stanie wyjątkowym

    Straż Graniczna zaleca, by grzybiarze, zanim wybiorą się do lasów, sprawdzili jak przebiega strefa stanu wyjątkowego.

    Wnioski o "Dobry start" złożone przez większość uprawnionych

    Wnioski o "Dobry start" złożyła już wnioski o "Dobry start". Z danych ZUS wynika, iż rodzice najczęściej wybierali bankowość elektroniczną.

    Święta Wielkanocne w 2022 r.

    Święta Wielkanocne w 2022 r. to data oczekiwana przez wielu pracowników. Kiedy jest Wielkanoc? Czy jest to dzień wolny od pracy?

    Spis powszechny do 30 września 2021 r.

    Spis powszechny potrwa do 30 września. Jak można wziąć udział w Narodowym Spisie Powszechnym Ludności i Mieszkań w 2021 r.?

    Zakup akcji lub obligacji - UOKiK radzi

    Na co zwracać uwagę przy najbardziej popularnych instrumentach finansowych, czyli akcjach i obligacjach?

    Wydziedziczenie – na czym polega?

    Wydziedziczenie jest możliwe tylko po spełnieniu określonych warunków. Na czym w rzeczywistości polega?

    Alienacja rodzicielska - co robić?

    Alienacja rodzicielska, czyli utrudnianie kontaktów z dzieckiem przez rodzica to ważny problem. Co można zrobić w takiej sytuacji?

    Osoby niepełnosprawne - powstanie nowa ustawa?

    Ustawa o wyrównywaniu szans osób z niepełnosprawnościami ma umożliwić pełne wdrożenie Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych.

    Stwierdzenie nieważności decyzji (KPA)

    Stwierdzenie nieważności decyzji to instytucja z Kodeksie postępowania administracyjnego, która stanowi wyjątek od zasady trwałości decyzji administracyjnych.

    O ile wzrosną emerytury w 2022 r.?

    O ile wzrosną najniższe emerytury w 2022 r.? Co z rentą z tytułu całkowitej niezdolności do pracy i rentą rodzinną?

    Zasiłek okresowy w 2022 r.

    Zasiłek okresowy w 2022 r. czeka podwyżka kryteriów dochodowych. Czy wpływa to na wysokość świadczeń?

    Wakacyjny urlop - gdzie i za ile? [BADANIE]

    Ponad 80% Polaków spędziło tegoroczny wakacyjny urlop w kraju. Ile środków przeznaczyliśmy na wyjazdy?

    MS zapowiada zmiany dotyczące samorządu kuratorskiego

    Przepisy mają zostać wyostrzone, aby kuratorzy mieli bardziej szczegółowe określone narzędzia działania.

    Dodatek energetyczny w 2021 r.

    Dodatek energetyczny w 2021 r. przysługuje odbiorcy wrażliwemu energii elektrycznej. Ile aktualnie wynosi takie świadczenie?

    Limity dorabiania dla emerytów z KRUS od września 2021 r.

    Ile może dorobić emeryt i rencista KRUS od 1 września 2021 r.? Przy jakich kwotach świadczenie może zostać zmniejszone lub zawieszone?

    Grzywna za podrzucanie śmieci

    Czy za podrzucanie śmieci sąsiad może zapłacić grzywnę? Co z możliwością wykorzystania nagrania z monitoringu?

    Czerwcowi emeryci - jakie zmiany?

    Czerwcowi emeryci już nie stracą. Ich emerytury zostaną przeliczone przez ZUS z urzędu na korzystniejszych zasadach.

    KE zwraca się do TSUE o nałożenie kar finansowych na Polskę

    Komisja Europejska zdecydowała o zwróceniu się do Trybunału Sprawiedliwości UE o nałożenie kar finansowych na Polskę za nieprzestrzeganie decyzji dotyczącej środków tymczasowych z 14 lipca.