Kategorie

Kto jest funkcjonariuszem publicznym w rozumieniu Kodeksu karnego?

Sylwia Uścimiak
Prawnik, specjalizuje się w zagadnieniach z zakresu prawa i postępowania karnego
Definicja legalna pojęcia "funkcjonariusz publiczny" została uregulowana w art. 115 § 13 Kodeksu karnego./Fot. Shutterstock
Definicja legalna pojęcia "funkcjonariusz publiczny" została uregulowana w art. 115 § 13 Kodeksu karnego./Fot. Shutterstock
fot. Shutterstock
Pod pojęciem funkcjonariusza publicznego można rozumieć wiele podmiotów, jednak na gruncie prawa karnego, funkcjonariuszami publicznymi są konkretne podmioty. Kto zatem jest funkcjonariuszem publicznym?

Podstawa prawna i orzecznictwo

Definicja legalna pojęcia "funkcjonariusz publiczny" została uregulowana w art. 115 § 13 Kodeksu karnego i stanowi katalog zamknięty. Ustawodawca przyjął, iż pod pojęciem "funkcjonariusza publicznego" należy rozumieć następujące podmioty:

- Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej,

- posła, senatora, radnego,

- posła do Parlamentu Europejskiego,

- sędziego, ławnika, prokuratora, funkcjonariusza finansowego organu postępowania przygotowawczego lub organu nadrzędnego nad finansowym organem postępowania przygotowawczego, notariusza, komornika, kuratora sądowy, syndyka, nadzorcę sądowego i zarządcę, osobę orzekająca w organach dyscyplinarnych działających na podstawie ustawy,

- osobę będącą pracownikiem administracji rządowej, innego organu państwowego lub samorządu terytorialnego, chyba że pełni wyłącznie czynności usługowe, a także inne osoby w zakresie, w którym uprawnione są do wydawania decyzji administracyjnych,

- osobę będącą pracownikiem organu kontroli państwowej lub organu kontroli samorządu terytorialnego, chyba że pełni wyłącznie czynności usługowe,

- osobę zajmującą kierownicze stanowisko w innej instytucji państwowej,

- funkcjonariusza organu powołanego do ochrony bezpieczeństwa publicznego albo funkcjonariusza Służby Więziennej,

- osobę pełniącą czynną służbę wojskową, z wyjątkiem terytorialnej służby wojskowej pełnionej dyspozycyjnie,

- pracownika międzynarodowego trybunału karnego, chyba że pełni wyłącznie czynności usługowe.

Polecamy: Kodeks kierowcy. Zmiany 2020 (PDF)

Powyższy katalog wydaje się być czytelnym, jednak w praktyce są wątpliwości czy jako "funkcjonariusza publicznego" można uznawać inne podmioty, które nie zostały wprost wymienione w ustawie karnej. W tym zakresie orzekały sądy, które przyjęły m.in., że funkcjonariuszem publicznym jest funkcjonariusz Biura Ochrony Rządu (obecnie Służba Ochrony Państwa) czy egzaminator wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego, ale nie jest nim np. urzędnik sądowy.

Funkcjonariuszem publicznym nie jest kontroler biletów, albowiem osoba uprawniona do dokonywania kontroli dokumentów przewozu osób i bagażu w pojazdach publicznego transportu zbiorowego nie jest funkcjonariuszem publicznym w rozumieniu art. 115  § 13 pkt 4 k.k. (wyrok SN z dnia 14 grudnia 2017 roku, sygn. III KK 473/17).

Prawidłowe rozumienie pojęcia "funkcjonariusz publiczne" ma istotne znaczenie w odniesieniu do przestępstw, które mogą być popełnione przez podmioty uznane za "funkcjonariuszy publicznych" i zaliczamy do nich: nadużycie funkcji (art. 231 k.k.), znęcanie się (art. 246 k.k. oraz art. 247 k.k.) i fałsz intelektualny (art. 271 k.k.).

Podmioty uznane za "funkcjonariuszy publicznych" podlegają ochronie na podstawie przepisów ustawy karnej, i w związku z tym przestępstwem jest m.in. naruszenie nietykalności funkcjonariusza (art. 222 k.k.) czy czynna napaść na funkcjonariusza (art. 223 k.k.).

Polecamy serwis: Przestępstwa

Dowiedz się więcej z naszej publikacji
Przeciwdziałanie praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Obowiązki biur rachunkowych z aktywnymi drukami online
Przeciwdziałanie praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Obowiązki biur rachunkowych z aktywnymi drukami online
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(1)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
  • patriota
    2021-08-08 17:40:34
    obostrzenie sankcji wobec funk.publ. za umyślne przestępstwo, którego jest sprawcą lub wspólsprawcą, powinno być szczególnie pieętnowane i karane, bo są to (osoby)podmioty zaufania publicznego, a kary powinny być najwyższe z katalogu k.k! - jestem za przywróceniem kary śmierci wobec wszystkich sprawców najcięższych zbrodni, również tych na szkodę narodu i gospodarki państwa polskiego!( szpiedzy, aferzyści, członkowie zorganizowanych grup przestępczych, terrorystów, bandyci zorganizowanych zbrojnych grup przestępczych, oszuści podatkowi na wielka skalę!). Mundurowych przez rozstrzelanie, cywilów przez eutanazję. Inaczej w Polsce nie będzie nikt sobie brał do głowy, że sąd skarze go na karę śmierci, bo jej nie ma, a mając za sobą układy formalne i inne, oraz zgromadzone bogactwo, kasę, będzie się śmiać z wymiaru sprawiedliwości. A kościół niech się do tego nie miesza, bo to jest nie jego właściwość. Żyjemy wszak w państwie świeckim, no chyba , że się mylę. No, ale są i nadal żyją osoby, które się tego bardzo obawiaja, bo mają widać coś za pazurami!- to trzeba szybko zacząć działać, zanim rozkradną i sprzedadzą ten kraj, a my będziemy w nim niewolnikami!
    1
QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Prawo
1 sty 2000
22 wrz 2021
Zakres dat:
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail

Renta rodzinna dla studenta pierwszego roku za wrzesień

Renta rodzinna dla studenta pierwszego roku również za wrzesień? To możliwe, ale trzeba pamiętać o formalnościach. Termin upływa 30 września.

Sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji starszych niż 30 lat

Nowelizacja Kodeksu postępowania administracyjnego weszła w życie 16 września 2021 r. Co z umorzeniem spraw o stwierdzenie nieważności decyzji starszych niż 30 lat?

Świadczenie pielęgnacyjne a śmierć dziecka

Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje w przypadku śmierci dziecka z niepełnosprawnością. Czy przepisy ulegną zmianie?

1000 plus – dla kogo?

1000 plus. Dla kogo przewidziano wsparcie w ramach rodzinnego kapitału opiekuńczego? Prezentujemy najważniejsze założenia.

Zadośćuczynienie za naruszenie więzi rodzinnej - nowe przepisy

Przepisy dotyczące zadośćuczynienia za naruszenie więzi rodzinnej weszły w życie. Jakie sytuacje obejmują?

Zmiany w "500 plus" - nowelizacja uchwalona

Zmiany w "500 plus" mają dotyczyć przejęcia przez ZUS obsługi programu. Wniosek złożymy tylko elektronicznie. Nowelizacja została uchwalona przez Sejm.

Punkty spisowe w placówkach ZUS

Punkty spisowe w placówkach ZUS powstaną w całej Polsce. Jaką pomoc będzie można w nich uzyskać?

Opieka nad seniorem w miejscu zamieszkania

Opieka nad seniorami ma być świadczona w miejscu zamieszkania. Rząd planuje zmiany w funkcjonowaniu domów pomocy społecznej.

Przepisy antylichwiarskie na stałe?

Przepisy antylichwiarskie zostały uwzględnione w tzw. ustawach covidowych. Ministerstwo Sprawiedliwości pracuje nad nową stałą regulacją.

ZUS przejmie obsługę 500 plus [WYWIAD]

ZUS ma przejąć obsługę programu "500 plus"? Czy jest na to gotowy? O szczegółach mówił PAP wiceprezes ZUS Włodzimierz Owczarczyk.

PE o wolności mediów i praworządności w Polsce

Parlament Europejski przyjął w rezolucję zatytułowaną "Wolność mediów i dalsze pogarszanie się praworządności w Polsce".

Nowelizacja KPA a odszkodowania

Nowelizacja Kodeksu postępowania administracyjnego weszła w życie. Czy właściciele nieruchomości będą dochodzić odszkodowań przed ETPC?

Czas pracy - od kiedy?

Czas pracy budzi szereg wątpliwości. Od kiedy się liczy? Co z tzw. czynnościami przygotowawczymi?

Brak alimentów a dodatkowe zajęcia pozalekcyjne [BADANIE]

W wielu przypadkach rodziców opiekujących się dziećmi, które nie otrzymują alimentów, nie stać na sfinansowanie jakichkolwiek zajęć pozalekcyjnych.

Wynagrodzenia rodzin zastępczych i inne zmiany

Wynagrodzenia rodzin zastępczych powiązane z płacą minimalną zakłada projekt nowelizacji ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej.

Cmentarze i chowanie zmarłych – planowane zmiany

Nowa ustawa o cmentarzach i chowaniu zmarłych ma w sposób kompleksowy regulować problematykę tzw. prawa pośmiertnego. Oto założenia projektu.

Świadczenie usług cyfrowych - duże zmiany od 2022 roku

Usługi cyfrowe. 1 stycznia 2022 r. mija termin implementacji przez państwa członkowskie UE dyrektywy 2019/770 z 20 maja 2019 r. w sprawie niektórych aspektów umów o dostarczanie treści i usług cyfrowych. Co się zmieni po wejściu w życie tych przepisów? Jakie nowe zasady wprowadza ta dyrektywa? Co powinni wiedzieć konsumenci?

"Małżeństwa" jednopłciowe i związki partnerskie - rezolucja PE

Parlament Europejski przyjął rezolucję, w której postuluje, by "małżeństwa" jednopłciowe i związki partnerskie były uznawane w całej Unii .

Straż Graniczna przypomina grzybiarzom o stanie wyjątkowym

Straż Graniczna zaleca, by grzybiarze, zanim wybiorą się do lasów, sprawdzili jak przebiega strefa stanu wyjątkowego.

Wnioski o "Dobry start" złożone przez większość uprawnionych

Wnioski o "Dobry start" złożyła już wnioski o "Dobry start". Z danych ZUS wynika, iż rodzice najczęściej wybierali bankowość elektroniczną.

Święta Wielkanocne w 2022 r.

Święta Wielkanocne w 2022 r. to data oczekiwana przez wielu pracowników. Kiedy jest Wielkanoc? Czy jest to dzień wolny od pracy?

Spis powszechny do 30 września 2021 r.

Spis powszechny potrwa do 30 września. Jak można wziąć udział w Narodowym Spisie Powszechnym Ludności i Mieszkań w 2021 r.?

Zakup akcji lub obligacji - UOKiK radzi

Na co zwracać uwagę przy najbardziej popularnych instrumentach finansowych, czyli akcjach i obligacjach?

Wydziedziczenie – na czym polega?

Wydziedziczenie jest możliwe tylko po spełnieniu określonych warunków. Na czym w rzeczywistości polega?

Alienacja rodzicielska - co robić?

Alienacja rodzicielska, czyli utrudnianie kontaktów z dzieckiem przez rodzica to ważny problem. Co można zrobić w takiej sytuacji?