Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Polisolokaty - postanowienia niedozwolone i unieważnienie umowy

Sylwia Jezierska
Radca prawny/Adwokat kościelny
Jak odzyskać pieniądze z polisolokaty?/Fot. Shutterstock
Jak odzyskać pieniądze z polisolokaty?/Fot. Shutterstock
Na polisolokaty należy spojrzeć z perspektywy ochrony konsumenta – strony umowy faktycznie i ekonomicznie słabszej i dokonać oceny jej zapisów – czy nie stanowią one postanowień niedozwolonych. W wielu przypadkach możemy dochodzić na drodze postępowania sądowego uznania umowy za nieważną w całości.

Pojęcie „polisolokaty”

Polisolokata – to potoczna nazwa umowy ubezpieczenia na życie z funduszem kapitałowym (UFK). Początkowo przyjmowano, że UFK są umowami mieszanymi, nienazwanymi z elementami klasycznego modelu ubezpieczenia na życie i postanowieniami charakterystycznymi dla umów oszczędnościowo-inwestycyjnych.

Aktualnie sądy badając dokładniej istotę polisolokat często dochodzą do wniosku, że są one umowami o charakterze jedynie inwestycyjnym i stoją w sprzeczności z istotą stosunku prawnego ubezpieczenia. W praktyce można zatem stwierdzić, że pod przykrywką ubezpieczenia na życie sprzedawano produkty inwestycyjne.

W założeniu tzw. polisolokaty miały na celu przynieść klientom zyski. Gromadzone na ich rachunkach składki były lokowane w różnego rodzaju funduszach inwestycyjnych. Jednak jak się okazywało polisolokaty najczęściej nie przynosiły żadnych zysków lub gdy je przynosiły to i tak były one przeznaczane na pokrycie licznych opłat i prowizji pobieranych przez towarzystwa ubezpieczeniowe.

Promocja: INFORLEX Twój Biznes Jak w praktyce korzystać z tarczy antykryzysowej Zamów już od 98 zł

Czym są opłaty likwidacyjne, warunkowe, dystrybucyjne, świadczenia wykupu?

W przypadku wcześniejszego wypowiedzenia umowy ubezpieczenia na życie z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym Ubezpieczyciele potrącają znaczną cześć wpłaconych przez klienta środków tytułem tzw. „opłaty likwidacyjnej”, „opłaty warunkowej”, „opłaty dystrubucyjnej”, „świadczenia wykupu”. W wyniku wcześniejszego rozwiązania umowy konsument zostaje pozbawiony często 40-80% wpłaconych składek, a niekiedy nawet 99-100% (w przypadku zakończenia umowy w 1 lub 2 roku jej obowiązywania).

Postanowienia niedozwolone

Na UFK należy spojrzeć z perspektywy ochrony konsumenta – strony umowy faktycznie i ekonomicznie słabszej i dokonać oceny jej zapisów – czy nie stanowią one postanowień niedozwolonych w myśl art. 385 ¹ § 1 k.c. Zgodnie bowiem z ww. przepisem postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nieuzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy.

Nieuzgodnione indywidualnie są te postanowienia umowy, na których treść konsument nie miał rzeczywistego wpływu tj. w szczególności odnosi się to do postanowień umowy przejętych z wzorca umowy zaproponowanego konsumentowi przy zawieraniu polisolokaty. UFK zawierające postanowienia odnośnie zatrzymania części środków zgromadzonych przez klienta, kształtują prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy.

Jak odzyskać pieniądze z polisolokaty?

  1. Pierwszym krokiem jest wypowiedzenie umowy ubezpieczenia na życie z funduszem kapitałowym (zgodnie z wymogami przyjętymi u konkretnego towarzystwa ubezpieczeniowego).
  2. Jeżeli po wypowiedzeniu polisolokaty towarzystwo ubezpieczeniowe wypłaciło tylko część oszczędności, a pozostała kwota została potrącona tytułem opłaty likwidacyjnej, warunkowej itd. możemy dochodzić zwrotu bezprawnie zatrzymanych środków na drodze postępowania sądowego.
  3. W wielu przypadkach możemy dochodzić na drodze postępowania sądowego uznania umowy za nieważną w całości.

Unieważnienie umowy – aktualna praktyka sądowa

Obecnie nie ma wątpliwości, że ubezpieczyciele muszą zwrócić wygórowane „opłaty likwidacyjne”. Co jednak w sytuacji, gdy wpłacone przez klienta kwoty przewyższają znacząco „opłaty likwidacyjne”?

Aktualny kierunek obrany przez sądy powszechne wskazuje, że takie umowy można uznać w całości za nieważne:

  • Wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 18 kwietnia 2019 r., sygn. akt I ACa 3/18;
  • Wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 24 maja 2019 r., sygn. akt V ACa 451/18;
  • Wyrok Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 26 września 2019 r. sygn., akt II Ca1338/19;
  • Wyrok Sądu Rejonowego dla Łodzi-Widzewa w Łodzi z dnia 4 grudnia 2019 r., sygn. akt VIII C 155/18.

Powyższe wyroki wskazują m.in., że przedmiotowe polisolokaty są nieważne z uwagi na ich sprzeczność z istotą stosunku prawnego ubezpieczenia. Istotą umowy ubezpieczenia jest ponoszenie ryzyka przez ubezpieczyciela. Polisolokaty przewidują w razie zajścia wypadków ubezpieczeniowych wypłatę świadczenia w zasadzie odpowiadającego wartości wpłaconych do tego czasu składek. Pomimo, że polisolokaty określana się jako umowy ubezpieczenia, to nie dają ochrony ubezpieczanemu, a ubezpieczyciel nie ponosi ryzyka ubezpieczeniowego. Struktura polisolokat ma więc charakter wyłącznie oszczędnościowo-inwestycyjny.

Ponadto wskazania wymaga, że na skutek uznania polisolokaty za nieważną dochodzi do rozliczenia polegającego na zwrocie wzajemnych świadczeń. Ubezpieczający może domagać się zwrotu wszystkich wpłaconych na rzecz ubezpieczyciela składek, a nie wyłącznie pełnej wartości prowadzonego w ramach umowy rachunku. Składki w takiej sytuacji stanowią świadczenie nienależne w rozumieniu art. 410 § 1 i 2 w zw. z art. 405 k.c.

Podsumowanie

Opierając powództwo przeciwko towarzystwu ubezpieczeniowemu na zarzucie nieważności umowy można żądać zwrotu całości wpłaconego ubezpieczycielowi świadczenia.

Polecamy serwis: Umowy

Reklama
Komplet e-booków: Budowa domu bez pozwolenia + Gwarantowany kredyt mieszkaniowy
Opisz nam swój problem i wyślij zapytanie.

Wycena w ciągu godziny.
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Co wiesz o PUE ZUS?
    certificate
    Jak zdobyć Certyfikat:
    • Czytaj artykuły
    • Rozwiązuj testy
    • Zdobądź certyfikat
    1/30
    Co oznacza skrót PUE ZUS?
    Platforma Usług Ekonomicznych Zakładu Ubezpieczeń Społecznych
    Platforma Usług Elektronicznych Zakładu Ubezpieczeń Społecznych
    Powszechne Usługi Elektroniczne Zakładu Ubezpieczeń Społecznych
    Następne
    Prawo
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    RPP: Stopy procentowe w grudniu 2022 na niezmienionym poziomie
    Rada Polityki Pieniężnej na posiedzeniu w środę 7 grudnia 2022 nie zmieniła stóp procentowych - poinformował Narodowy Bank Polski. Tym samym główna stopa procentowa NBP, stopa referencyjna, wynosi nadal 6,75 proc.
    Osoby budujące dom bez ochrony przed podwyżkami cen prądu - interwencja RPO
    Osoby fizyczne budujące dom jednorodzinnych skarżą się na nieobjęcie ich wsparciem przed podwyżkami cen energii. Dyrektor Zespołu Prawa Cywilnego Biura Rzecznika Praw Obywatelskich Kamilla Dołowska prosi o stanowisko dyrektora Departamentu Elektroenergetyki i Gazu w Ministerstwie Klimatu i Środowiska Pawła Pikusa
    Coraz więcej osób korzysta z aplikacji mZUS
    Przez aplikację mZUS złożonych zostało ponad 1,5 tys. wniosków na ok. 2,1 tys. dzieci, w tym: 628 wniosków "Dobry start" oraz 878 wniosków "500+".
    Świadczenie mieszkaniowe dla żołnierzy w 2023 roku - od nowego roku podwyższone
    Od dnia 1 stycznia 2023 roku świadczenie mieszkaniowe dla żołnierzy, czyli tzw. dodatek mieszkaniowy dla żołnierzy, zostanie podwyższone. Ile wyniesie i komu będzie przysługiwało?
    Czy Naczelny Sąd Administracyjny może kontrolować działalność orzeczniczą Trybunału Konstytucyjnego?
    Naczelny Sąd Administracyjny nie ma kompetencji do jakiegokolwiek kontrolowania działalności orzeczniczej Trybunału Konstytucyjnego. Wszyscy sędziowie TK wybrani przez Sejm, od których prezydent przyjął ślubowanie, jak i wszyscy sędziowie powołani przez prezydenta, są sędziami w rozumieniu konstytucji - oświadczyła 6 grudnia 2022 r. prezes TK Julia Przyłębska.
    Polacy chcą funduszy z KPO ca cenę ustępstw [SONDAŻ]
    57 proc. Polaków chce środków z Krajowego Planu Odbudowy oraz ustępstw wobec UE - wynika z sondażu United Surveys dla DGP i RMF FM. Co trzeci ankietowany chce konfrontacji z Komisją Europejską.
    Polska gotowa na kolejną falę uchodźców [WYWIAD]
    - Spodziewamy się, że trzeba będzie udzielić obywatelom Ukrainy doraźnego schronienia, w przypadku np. przerwania dostaw prądu, dużych mrozów itp. Większość Ukraińców chce jednak pozostać u siebie w kraju - uważa Agnieszka Ścigaj, minister, członek Rady Ministrów.
    Oszustwo "na wypadek drogowy" - poszkodowana seniorka
    Stołeczni kryminalni zatrzymali trzech mężczyzn, którzy oszukali starszą kobietę "na wypadek drogowy". Podczas zatrzymania funkcjonariusze zabezpieczyli 24 tys. zł, 180 dolarów, 200 euro, 2,5 tys. koron szwedzkich, dwie obrączki i łańcuszek.
    Ekspert PIE: nie spodziewamy się radykalnego wzrostu bezrobocia w 2023 r.
    Nie spodziewamy się radykalnego wzrostu bezrobocia w 2023 roku - powiedział PAP wiceszef Polskiego Instytutu Ekonomicznego Paweł Śliwowski. Jego zdaniem możliwe jest nasilenie się spadku wzrostu wynagrodzeń.
    Blackout
    Blackout to zjawisko całkowitego braku energii elektrycznej. Może być spowodowany awarią, brakami w dostawach energii lub przesileniem sieci.
    Ochrona ofiar przemocy domowej - zalecenia Prokuratora Generalnego
    Nowe przepisy porządkują i ujednolicają dotychczasowe zasady postępowania, uwzględniając normy prawa krajowego i międzynarodowego. Prokurator Agnieszka Welenc podkreśliła, że odnoszą się one nie tylko do postępowania karnego, ale także administracyjnego, cywilnego czy udzielania pomocy.
    Zaległości alimentacyjne w 2022 wzrosły do 13,4 mld zł
    Według Rejestru Dłużników BIG InfoMonitor na koniec listopada br. zaległe zobowiązania z tytułu alimentów wzrosły o ponad 40 proc. w stosunku do roku ubiegłego i sięgają niemal 13,4 mld zł - to najwyższa kwota od początku gromadzenia tych danych.
    Pomoc finansowa na „Tworzenie grup producentów i organizacji producentów” - wnioski do 30 grudnia 2022
    Pomoc finansowa na „Tworzenie grup producentów i organizacji producentów” skierowana jest do nowych grup producentów rolnych, czyli tych uznanych od 1 grudnia 2021 r. na podstawie przepisów z 2000 roku. Grupy te muszą składać się z osób fizycznych i prowadzić działalność jako mikro-, małe lub średnie przedsiębiorstwa
    Oszczędzanie energii w godzinach szczytu - zalecenia MKiŚ i PSE
    Zgodnie z wytycznymi MKiŚ, Polskie Sieci Elektroenergetyczne, wyznaczają godziny szczytu jako godziny z najwyższym przewidywanym zużyciem energii elektrycznej wytworzonej w źródłach innych niż odnawialne.
    Jak mądrze korzystać z odroczonych płatności?
    Bez konieczności wypatrywania wypłaty na koncie, od ręki, w kilka chwil, w większości dużych e-sklepów możesz zrobić zakupy, korzystając z opcji odroczonej płatności. Proste? Bardzo. Korzystne? Zdecydowanie tak, pod warunkiem, że zostaną uregulowane na czas.
    Przesłuchanie zatrzymanego - senacki projekt nowelizacji KPK
    Senacki projekt zakłada wprowadzenie przepisów, na podstawie których zatrzymani, którzy nie mają adwokata lub radcy prawnego ustanowionego z wyboru, będą mogli żądać wyznaczenia im do kontaktu oraz przeprowadzenia czynności procesowych z ich udziałem adwokata lub radcę prawnego z urzędu.
    Kredyt w oparciu o WIBOR – czy jest szansa na podważenie w sądzie?
    Sąd w Katowicach wydał orzeczenie zawieszające stosowanie WIBOR w umowie kredytowej na czas procesu, rata kredytu spadła aż o 5 tys. zł. W umowach kredytowych w PLN zauważalne są wady, które mogą przyczynić się do ich unieważnienia lub wyeliminowania postanowień powodujących wzrost rat kredytu.
    Zmieniasz konto? Poinformuj o tym ZUS
    Niewłaściwy numer rachunku bankowego lub stary adres zamieszkania sprawiają, że do klientów ZUS nie docierają informacje albo wysyłane przez Zakład pieniądze.
    Handel i transport intensywnie rekrutują w grudniu
    Nie ma rekordowej ilości ofert i nie ma rekordów jeżeli chodzi o stawki oferowane przedświątecznym pracownikom sezonowym. Gdzie brakuje rąk do pracy?
    Reparacje od Niemiec dla Polski - etap
    Podczas konferencji prasowej w trakcie swojej wizyty w Berlinie Arkadiusz Mularczyk, wiceszef MSZ, podkreślił, że "do dnia dzisiejszego rząd polski nie dostał odpowiedzi na notę dyplomatyczną" wzywającą Niemcy do wypłaty Polsce odszkodowań za straty poczynione w trakcie II wojny światowej. Notę wysłał szef MSZ Zbigniew Rau 3 października 2022 roku.
    Życie więzienne, czyli o tym jak wygląda życie za murami zakładu karnego – część 1
    Niejednokrotnie można usłyszeć, że przestępcom w zakładach karnych jest zbyt dobrze. Pojawiają się głosy, że powinni być surowiej traktowani i że zakłady karne oferują im „cieplarniane” warunki. O tym jak jest naprawdę mogą zaświadczyć w zasadzie jedynie sami osadzeni lub nadzorująca ich Służba Więzienna, natomiast ze swojej strony, jako adwokat oraz sympatyk kwestii związanych z więziennictwem w Polsce i podkulturą więzienną, chciałabym przedstawić czytelnikom tegoż artykułu kilka interesujących – mam nadzieję – faktów z „życia za murami”.
    Dotacje na inwestycje odtwarzające potencjał produkcji rolnej - wnioski do 30 grudnia 2022
    Do 30 grudnia 2022 r. rolnicy mają czas, by starać się o dotacje na inwestycje odtwarzające potencjał produkcji rolnej. Kto dokładnie może otrzymać to dofinansowanie, w jakiej kwocie i na jakich warunkach?
    Świąteczne prezenty dla dzieci będą skromniejsze niż rok temu. Ponad 60% rodziców zamierza na tym zaoszczędzić
    Z najnowszego badania opinii publicznej wynika, że na 5 rodziców 3 planuje w tym roku oszczędzać na prezentach świątecznych dla swoich dzieci. Spośród sposobów na zaciśnięcie pasa ponad połowa badanych wybiera zakup podarunków w promocjach. Z kolei ponad 42% uczestników sondażu zamierza wydać mniej pieniędzy niż rok temu
    Scalanie gruntów rolnych i leśnych - nowe przepisy zakończą stare postępowania
    8 grudnia wejdzie w życie ustawa z 7 października 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z potwierdzaniem aktualności nowego oznaczenia oraz nowego stanu prawnego gruntów wydzielonych w wyniku scalenia gruntów (dalej: ustawa usprawniająca proces scaleń). Nowa regulacja pozwoli na formalne zakończenie wszystkich tych postępowań, w których nastąpiło faktyczne scalenie gruntów, bez ostatecznego rozstrzygnięcia sądowego.
    Kiedy ZUS wyśle PIT-y za 2022?
    Co roku, w drugiej połowie stycznia, ZUS rozpoczyna akcję wysyłkową deklaracji PIT. Zatem wysyłka deklaracji za 2022 roku rozpocznie się w styczniu 2023r. Komu ZUS wysyła PIT-y i jakie?