Opieka, Niepełnosprawni

Do 31 grudnia 2023 r. świadczenie pielęgnacyjne przysługiwało również opiekunom dorosłych osób z niepełnosprawnościami, ale jednym z warunków była rezygnacja przez nich z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. W wyroku z dnia 25 marca 2026 r. Trybunał Konstytucyjny uznał powyższą przesłanką za niegodną z Konstytucją, w związku z czym – istnieje teraz możliwość wznowienia postępowań w sprawie świadczenia, w których doszło do odmowy jego przyznania w oparciu o ww. niekonstytucyjny przepis. I o ww. wznowienie (i wypłatę świadczenia) mogą starać się nie tylko rodzice i opiekunowie niepełnosprawnych dzieci, ale również – opiekunowie dorosłych osób z niepełnosprawnościami. Na wystąpienie z wnioskiem jest jednak niewiele czasu.

Od 1 kwietnia 2026 roku wykorzystanie platformy ePUAP do składania oficjalnych pism i wniosków do PFRON nie jest już możliwe i należy korzystać z systemu e-Doręczenia. PFRON nie będzie rozpatrywać dokumentów przesłanych za pośrednictwem ePUAP.

Od 1 kwietnia 2026 r. PFRON przestanie przyjmować wnioski i pisma wysłane przez ePUAP. Zmiana dotknie pracodawców korzystających z dofinansowań do wynagrodzeń oraz osoby ubiegające się o refundację składek ZUS i KRUS. Kto nie przygotuje się na czas, ryzykuje, że jego dokumenty nie zostaną rozpatrzone.

Jakie są przepisy dotyczące urlopu wychowawczego na dziecko z niepełnosprawnością? Rodzicom dzieci z niepełnosprawnością przysługuje dłuższy urlop wychowawczy, tzw. dodatkowy urlop wychowawczy. Ile miesięcy wolnego można łącznie uzyskać? Czy urlop wychowawczy na dziecko niepełnosprawne jest płatny?

Chore dziecko, zamknięte przedszkole, hospitalizowany współmałżonek - sytuacje, które potrafią namieszać w kalendarzu. Nie każdy wie, że w takich wypadkach przysługuje zasiłek opiekuńczy. W 2026 roku zasady jego przyznawania nie zmieniły się znacząco, ale diabeł tkwi w szczegółach: limitach dni, warunkach i dokumentach. Sprawdź, czy masz prawo do tego świadczenia z ZUS i ile realnie możesz dostać.

ZUS zaapelował do osób z niepełnosprawnościami i ich bliskich o ostrożność wobec ofert płatnej pomocy w uzyskaniu świadczenia wspierającego. Pracownicy ZUS bezpłatnie pomagają w wypełnieniu wniosku o świadczenie i złożeniu go w placówkach lub przez infolinię.

Rezygnacja z pracy, by zająć się niepełnosprawnym członkiem rodziny, nie zawsze otwiera drogę do świadczenia pielęgnacyjnego. Są pewne zasadnicze elementy, które należy bezwzględnie spełnić. Czas, obecność, dyspozycyjność a fakt opieki - kluczowy jest ścisły i bezpośredni związek między jednym a drugim. Najnowsze orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego precyzyjnie wskazuje, na co organy i sądy muszą zwracać uwagę, rozpatrując takie wnioski. Decyzja w tej konkretnej sprawie kobiety opiekującej się niewidomym mężem odsłania granicę między realną pomocą rodzinną a uprawnieniem do świadczenia. Sprawa może zaskoczyć wielu.

Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON) wystartował z nową edycją programu „Aktywny samorząd”, dysponując rekordową kwotą ponad 300 mln zł. Środki te zostaną rozdysponowane na wsparcie dla samorządów, osób z niepełnosprawnościami oraz pracodawców zatrudniających takie osoby, oferując szeroki wachlarz form pomocy. W tym roku program został znacząco zmodernizowany – pojawiają się nowe formy wsparcia, a także zmieniono zasady dofinansowania kursów prawa jazdy. Maksymalne kwoty pomocy wzrosły: dla kategorii B do 3 200 zł, a dla pozostałych kategorii – do 4 820 zł. Co jeszcze z PFRON dla osób z niepełnosprawnościami, schorowanych i seniorów?

W ramach działań służących aktywizacji zawodowej, powiatowe urzędy pracy spełniają szczególnie ważne zadania w odniesieniu do osób niepełnosprawnych. Szczególne podejście do tej grupy obywateli wynika z potrzeby urealnienia szans na równy dostęp do rynku pracy, a także z obowiązku wspierania rozwoju kompetencji i właściwego dopasowania pracy do potencjału oraz ograniczeń wynikających ze stanu zdrowia.

Wielu podatników wciąż o tym nie wie, że może odzyskać nawet kilkaset złotych rocznie, odliczając w rocznym zeznaniu podatkowym PIT wydatki poniesione na leki. Umożliwia to ulga rehabilitacyjna, z której skorzystać mogą nie tylko osoby z niepełnosprawnością, ale również ich opiekunowie. Co ważne, obecne zasady rozliczania ulgi będą obowiązywać także w 2026 roku.

To prawdziwa rewolucja w finansowaniu pomocy dla osób ze szczególnymi potrzebami. Pula środków na likwidację barier i bezpośrednie wsparcie wzrosła ponad dwukrotnie - do kwoty przekraczającej miliard złotych. Pieniądze popłyną na darmowych asystentów, specjalistyczny transport oraz zakup drogiego sprzętu ułatwiającego życie. Zobacz, na jakie konkretnie udogodnienia mogą liczyć niepełnosprawni.

Coraz więcej osób w Polsce żyje z niepełnosprawnością albo mierzy się z ograniczeniami ruchowymi wynikającymi z wieku, choroby czy urazu. To nie jest wyłącznie kwestia komfortu, ale codziennej logistyki: jak dojechać do pracy, na rehabilitację, do sklepu, do urzędu albo po prostu wyjść z domu bez proszenia kogokolwiek o pomoc. Właśnie dlatego tak ważne są programy, które realnie wspierają samodzielność i codzienne funkcjonowanie. Wnioski w ramach wsparcia ruszają już 1 marca 2026 r.

Podatniczka po operacji i intensywnej rehabilitacji próbowała skorzystać z ulgi rehabilitacyjnej, posiadając szczegółowe dokumenty medyczne i paragony. Mimo to skarbówka odmówiła odliczenia – decydujący okazał się jeden brak formalny, który uniemożliwił rozliczenie wydatków w zeznaniu podatkowym za 2025 r.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych został laureatem międzynarodowego konkursu Zero Project Awards 2026. Prestiżowe wyróżnienie przyznano za kompleksową politykę dostępności „ZUS bez barier”, która wyznacza światowe standardy w ułatwianiu osobom z niepełnosprawnościami korzystania z usług publicznych.

Wydatki na pobyt w zakładzie uzdrowiskowym (sanatorium) mogą być odliczone w ramach tzw. ulgi rehabilitacyjnej w podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT). W interpretacjach indywidualnych Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej potwierdza tę możliwość ale też zwraca uwagę na konieczność właściwego dokumentowania tych wydatków. Najlepiej który poniósł wydatki i chce skorzystać z tego odliczenia.

W Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej odbyło się kolejne, drugie już spotkanie Rady Interesariuszy projektu „Standaryzacja modelu zatrudnienia wspomaganego w Polsce”. To kluczowy etap tworzenia trwałego, ogólnopolskiego systemu, który pomoże tysiącom osób z niepełnosprawnościami znaleźć i utrzymać pracę na otwartym rynku pracy. Co zatem dla OzN w 2026 r.?

Choć rozliczenia podatkowe trzeba składać w odpowiednich momentach określonych w obowiązujących przepisach, to należy pamiętać, że później można na podstawie obowiązujących przepisów odpowiednio je skorygować. Dotyczy to oczywiście tych przypadków, w których istnieją do tego przesłanki.

Niepełnosprawność rzadko dotyka tylko jednej osoby. Za każdą diagnozą, wypadkiem czy pogarszającym się stanem zdrowia stoi cała rodzina, która z dnia na dzień musi nauczyć się nowej codzienności. Opiekunowie – rodzice, partnerzy, dorosłe dzieci – często przejmują odpowiedzialność, która wykracza daleko poza zwykłą pomoc. System świadczeń w Polsce ma im towarzyszyć, choć bywa skomplikowany i nie zawsze intuicyjny. Jakie wsparcie finansowe i organizacyjne przysługuje w 2026?

Świadczenie, którego celem jest udzielenie osobie niepełnosprawnej, mającej potrzebę wsparcia, pomocy służącej częściowemu pokryciu wydatków związanych z zaspokojeniem szczególnych potrzeb życiowych tej osoby – w przypadku jej śmierci, (za miesiąc w którym nastąpił zgon) przysługuje również jej bliskim. Konieczne jest jednak spełnienie określonego przez ustawodawcę warunku, co w praktyce – z powodu niewydolności systemu, nierzadko okazuje się niemożliwe. Interweniuje RPO.

Większość form wsparcia (świadczenie wspierające, renty, dodatek i zasiłek pielęgnacyjny) wymagają orzeczeń lub formalnych stopni niepełnosprawności. Są jednak dostępne świadczenia, które mogą być udzielane bez orzeczeń. Na jakie wsparcie można liczyć?

Od 1 stycznia 2026 r., wzrasta kwota świadczenia pielęgnacyjnego – bo o nim mowa – do kwoty 3 386 zł miesięcznie. O świadczenie to, mogą ubiegać się rodzice lub opiekunowie niepełnosprawnego dziecka, którzy nie muszą przy tym rezygnować z własnej aktywności zawodowej. W przypadku dzieci legitymujących się orzeczeniem o niepełnosprawności – warunkiem otrzymania świadczenia, jest odpowiednia adnotacja w pkt 7 i 8 ww. orzeczenia, której skład orzekający, powinien dokonywać w przypadku określonych stanów chorobowych dziecka.

Osoby niepełnosprawne mogą ubiegać się o świadczenia z pomocy społecznej takie jak: zasiłek stały, zasiłek okresowy czy zasiłek pielęgnacyjny. Opiekunom osób niepełnosprawnych przysługuje świadczenie pielęgnacyjne. Sprawdźmy, jakie warunki należy spełnić, żeby MOPS wypłacił te świadczenia i jaka jest ich wysokość w 2026 roku.

W dniu 11 września 2025 r. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydał wyrok, w którym uznał, że ochrona praw osób niepełnosprawnych przed dyskryminacją pośrednią obejmuje również rodziców dzieci z niepełnosprawnościami. Zdaniem TSUE pracodawca powinien dostosować warunki zatrudnienia i pracy rodziców takich dzieci w taki sposób, żeby mogli oni sprawować opiekę nad swoimi dziećmi bez obawy, że będą przez to narażeni na dyskryminację pośrednią.

Ulga na dziecko to preferencja, z której korzysta największa liczba podatników. Ich choć prawo do niej przysługuje nie tylko rodzicom, ale i opiekunom prawnym dzieci, to jest taka grupa opiekunów, która nie może z niej skorzystać. Potwierdza to Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej.

Nawet 2 150 zł miesięcznie to równowartość nowego świadczenia/usługi wsparcia dla seniorów, którzy ukończyli 75 rok życia i wymagają wsparcia osób trzecich w zakresie podstawowych czynności życia codziennego, nad którego wprowadzeniem pracuje aktualnie rząd. Okazuje się jednak, że wsparcie w postaci opieki długoterminowej dla osób starszych, które powinno „zwalczać wykluczenie społeczne i dyskryminację”, w praktyce – może je nawet pogłębiać. Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej, zgłaszając swoje uwagi do projektu ustawy, stanęło w obronie samotnych seniorów, którzy nie tylko nie mogą liczyć na wsparcie rodziny, ale ponadto (z tego względu, że jej nie mają!) – mają zostać pozbawieni prawa do bonu senioralnego (bo o nim mowa).