Kategorie

Procedura cywilna - zmiany od 21 sierpnia 2019 r.

Agnieszka Śmidoda
aplikant radcowski
Procedura cywilna - zmiany od 21 sierpnia 2019 r. / fot. Shutterstock
Procedura cywilna - zmiany od 21 sierpnia 2019 r. / fot. Shutterstock
fot. Shutterstock
Dnia 21 sierpnia 2019 r. weszła w życie nowelizacja procedury cywilnej. Zmiany dotyczą m.in.: instytucji fikcji doręczeń, umorzenia postępowania oraz ograniczenia procedowania na posiedzeniu niejawnym.

Wybrane aspekty reformy procedury cywilnej

Na mocy ustawy z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw doszło do nowelizacji znacznej części przepisów KPC. Większość z nich wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia tj. w listopadzie 2019 r., jednakże szczególną uwagę należy zwrócić na te, które obowiązują już od 21 sierpnia.

Jak wskazano w uzasadnieniu projektu ustawy, tak krótkie terminy wejścia w życie uzasadnione są tym, że "polegają na uproszczeniach i ułatwieniach, od dawna oczekiwanych i postulowanych w praktyce i w nauce".

 Poniższe opracowanie przedstawia wybrane z nich.

Polecamy: Darowizny, testamenty, spadki (PDF)

Polecamy: Alimenty. Jak szybko dostać pieniądze na dziecko

  1. ZMIANY W ZAKRESIE INSTYTUCJI FIKCJI DORĘCZEŃ

Do tej pory, jeśli niemożliwe było dostarczenie pisma sądowego adresatowi, pozostawiało się informację o zasadach jego odbioru, a w razie niepodjęcia przesyłki w ciągu 7 dni, ponawiało to zawiadomienie. Jeśli pisma ponownie nie odebrano, uznawano, że doszło do skutecznego doręczenia. Zasada ta obowiązywała zarówno w odniesieniu do osób fizycznych jak i przedsiębiorców.

 Od 21 sierpnia 2019 r. nadano jednak nowe brzmienie art. 139§3 Kodeksu postępowania cywilnego, zgodnie z którym obecnie:  

"Jeżeli stronie podlegającej wpisowi do rejestru sądowego nie można doręczyć pisma w sposób przewidziany w artykułach poprzedzających ze względu na nieujawnienie w tym rejestrze zmiany adresu, pismo to pozostawia się w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia, chyba że nowy adres jest sądowi znany."

Powyższe oznacza, że fikcji doręczenia nie będzie można już stosować w odniesieniu do osób fizycznych. W ich przypadku konieczne będzie każdorazowe skuteczne doręczenie pisma procesowego. Jeśli powód nie będzie w stanie dokonać tego samodzielnie, pismo w sprawie (w praktyce pozew) zostanie mu zwrócone i możliwe będzie skorzystanie z doręczenia poprzez komornika.

Problem w tym przypadku opiera się na tym, że o ile rezygnacja z fikcji doręczenia weszła już w życie, o tyle do przyznania komornikom kompetencji do doręczenia dojdzie dopiero w listopadzie. Pojawia się więc pytanie: jak powinien zachować się powód w sytuacji, w której nie jest w stanie samodzielnie dopełnić formalności i jakie w takim przypadku są losy postępowania?

Pomocne w tym zakresie może być rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w zakresie szczegółowego trybu i sposobu doręczania pism w procesie cywilnym. Na jego podstawie dopuszczalne jest złożenie wniosku o dokonanie doręczenia przez komornika.

W zakresie rezygnacji z fikcji doręczeń Ministerstwo Sprawiedliwości wskazuje, że co do osób fizycznych ma to zastosowanie tylko co do pierwszego pisma w sprawie, jednak nie komentuje tego szerzej ani nie udziela dodatkowych wyjaśnień.

  1. ZMIANY W ZAKRESIE UMORZENIA POSTĘPOWANIA

W katalogu przesłanek umorzenia postępowania odnajdujemy m.in. bezczynność wierzyciela, który w określonym terminie, liczonym od dnia zawieszenia, nie złożył ponownie wniosku o jego wszczęcie.

Do tej pory termin ten wynosił dla wierzyciela rok, jednak na skutek nowelizacji art. 182 KPC doszło do jego znacznego skrócenia. Od 21 sierpnia 2019 r. sąd umarza postępowanie w sprawie, jeśli wierzyciel (powód) pozostaje bezczynny przez 6 miesięcy, a w sytuacji, w której do zawieszenia doszło na skutek niemożliwości nadania postępowaniu dalszego biegu – 3 miesiące.

Co ważne, na mocy przepisów przejściowych nowe terminy umorzenia obowiązują także co do postępowań, które już się toczą (mamy więc do czynienia z tzw. bezpośrednim stosowaniem ustawy nowej). Jednak jeśli do umorzenia mogłoby dojść wcześniej, stosowane są terminy i zasady dotychczasowe.

  1. OGRANICZENIE PROCEDOWANIA NA POSIEDZENIU NIEJAWNYM – wybrane elementy

Pierwsza zmiana w tym zakresie odnosi się do rozstrzygania wątpliwości co do treści wyroku. Do tej pory jeśli takowe zaistniały, sąd, który dany wyrok wydał, mógł wydać postanowienie rozstrzygające na posiedzeniu niejawnym. Po nowelizacji art. 352 KPC nie przewiduje już takiej możliwości.

Drugi przykład rezygnacji z wydania postanowienia na posiedzeniu niejawnym dotyczy umorzenia postępowania. Nowelizacją zmieniono art. 355 KPC między innymi poprzez skreślenie § 2. Tym samym nie jest już możliwe wydanie postanowienia o umorzeniu na posiedzeniu niejawnym wówczas, gdy powód cofnął ze skutkiem prawnym pozew w piśmie procesowym albo gdy strony zawarły ugodę przed mediatorem, którą zatwierdził sąd. Także i wówczas konieczne jest procedowanie na posiedzeniu jawnym

Poprzez nowelizację art. 364 zrezygnowano z możliwości procedowania na posiedzeniu niejawnym w sytuacji stwierdzenia prawomocności wyroku.

Nowy art. 410 KPC uniemożliwia procedowanie na posiedzeniu niejawnym w przypadku odrzucenia skargi o wznowienie postępowania.

Podstawa prawna:

Ustawa z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dziennik Ustaw rok 2019 poz. 1469)

Dowiedz się więcej z naszej publikacji
Przeciwdziałanie praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Obowiązki biur rachunkowych z aktywnymi drukami online
Przeciwdziałanie praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Obowiązki biur rachunkowych z aktywnymi drukami online
Tylko teraz
Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Prawo
    1 sty 2000
    28 wrz 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Emerytury groszowe z ZUS wciąż problemem

    Emerytury groszowe z ZUS stanowią coraz częstszy problem. Czy planowane są zmiany dotyczące świadczeń niższych niż minimalne?

    Oszczędzamy mniej, ale regularnie [BADANIE]

    Z danych zebranych przez Intrum wynika, iż 80 procent konsumentów stara się oszczędzać każdego miesiąca. Czy to pozytywny skutek pandemii?

    Reklamacja po wakacjach - jak i kiedy?

    Reklamacja po wakacjach może dotyczyć np. usługi turystycznej, opóźnionego lotu czy noclegu. W jakim terminie należy ją wysłać?

    400 plus na dziecko w żłobku w 2022 r.

    400 plus na dziecko w żłobku w 2022 r.? Podpowiadamy dla kogo przewidziano nowy rodzaj wsparcia.

    Oszustwo "na 14. emeryturę" - co robić?

    Oszustwo "na 14. emeryturę? ZUS przestrzega przed osobami, które oferują pomoc przy wypełnieniu wniosku o świadczenie.

    Zasada niezmienności składu orzekającego - zmiany w k.p.k.

    Zasada niezmienności składu orzekającego sprawia, że zmiana sędziego oznacza przymus prowadzenia procesu od początku – co nikomu nie służy. Jest jednak szansa na poprawę sytuacji.

    Wjazd do Wielkiej Brytanii od 1 października 2021 r. - zmiany

    Wjazd do Wielkiej Brytanii od 1 października 2021 r. będzie możliwy tylko na podstawie ważnego paszportu. Są jednak wyjątki. Jakie?

    Ochrona konsumenta - przepisy uzupełniające weszły w życie

    Przepisy uzupełniające ochronę konsumentów weszły w życie. Zmiany dotyczą m.in. postępowania nakazowego z weksla czy wnoszenia pism do sądu.

    Noc spisowa - GUS wydłuża godziny pracy 25 września

    Noc spisowa zostanie zorganizowana przez GUS w sobotę 25 września. Jak i gdzie będzie można się spisać?

    Kalkulator zmiany oprocentowania kredytu mieszkaniowego

    Kalkulator zmiany oprocentowania kredytu mieszkaniowego. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów przygotował kalkulator, dzięki któremu można sprawdzić o ile orientacyjnie wzrośnie rata kredytu, gdy zmieni się jego oprocentowanie. Jak skorzystać z kalkulatora?

    Ubezwłasnowolnienie - zasady, skutki, procedura

    Ubezwłasnowolnienie jest możliwe tylko w określonych przypadkach. Na czym polega? Jakie wywołuje skutki? Jak wygląda procedura?

    Duże zmiany w prawach konsumenta - dyrektywa Omnibus

    Prawa konsumenta. Szykują się rewolucyjne zmiany w ochronie praw konsumenta. Wdrożenie tzw. dyrektywy Omnibus ma wyeliminować nieprawidłowości podczas wyprzedaży. W przypadku obniżki cen towarów, sklepy - tradycyjne oraz internetowe - będą miały obowiązek podawania informacji o najniższej cenie tego produktu lub usługi w ciągu 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Wpłynie to istotnie na przebieg coraz popularniejszych w Polsce wyprzedaży. Co więcej, zabroniona będzie sprzedaż usług finansowych poza lokalem sprzedawcy, gdy ma to miejsce podczas tzw. pokazów lub wycieczek.

    DVB-T2/HEVC. Od kiedy w Polsce nowy standard telewizji?

    DVB-T2/HEVC to nowy standard telewizji Od kiedy pojawi się w Polsce? Na wiele pytań konsumentów ma odpowiedzieć nowa kampania społeczna.

    Sąd okręgowy – od jakiej kwoty? [ZMIANY]

    Sąd okręgowy rozpatruje m.in. sprawy od określonej kwoty wartości przedmiotu sporu. Zmianę tego progu przewiduje projekt przygotowany przez resort sprawiedliwości.

    Turnusy rehabilitacyjne dla emerytowanych rolników

    Możliwość kierowania emerytowanych rolników na turnusy rehabilitacyjne zakłada projekt, który znalazł się w pracach legislacyjnych rządu. Co jeszcze ma się zmienić?

    Renta rodzinna dla studenta pierwszego roku za wrzesień

    Renta rodzinna dla studenta pierwszego roku również za wrzesień? To możliwe, ale trzeba pamiętać o formalnościach. Termin upływa 30 września.

    Sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji starszych niż 30 lat

    Nowelizacja Kodeksu postępowania administracyjnego weszła w życie 16 września 2021 r. Co z umorzeniem spraw o stwierdzenie nieważności decyzji starszych niż 30 lat?

    Świadczenie pielęgnacyjne a śmierć dziecka

    Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje w przypadku śmierci dziecka z niepełnosprawnością. Czy przepisy ulegną zmianie?

    1000 plus – dla kogo?

    1000 plus. Dla kogo przewidziano wsparcie w ramach rodzinnego kapitału opiekuńczego? Prezentujemy najważniejsze założenia.

    Zadośćuczynienie za naruszenie więzi rodzinnej - nowe przepisy

    Przepisy dotyczące zadośćuczynienia za naruszenie więzi rodzinnej weszły w życie. Jakie sytuacje obejmują?

    Zmiany w "500 plus" - nowelizacja uchwalona

    Zmiany w "500 plus" mają dotyczyć przejęcia przez ZUS obsługi programu. Wniosek złożymy tylko elektronicznie. Nowelizacja została uchwalona przez Sejm.

    Punkty spisowe w placówkach ZUS

    Punkty spisowe w placówkach ZUS powstaną w całej Polsce. Jaką pomoc będzie można w nich uzyskać?

    Opieka nad seniorem w miejscu zamieszkania

    Opieka nad seniorami ma być świadczona w miejscu zamieszkania. Rząd planuje zmiany w funkcjonowaniu domów pomocy społecznej.

    Przepisy antylichwiarskie na stałe?

    Przepisy antylichwiarskie zostały uwzględnione w tzw. ustawach covidowych. Ministerstwo Sprawiedliwości pracuje nad nową stałą regulacją.

    ZUS przejmie obsługę 500 plus [WYWIAD]

    ZUS ma przejąć obsługę programu "500 plus"? Czy jest na to gotowy? O szczegółach mówił PAP wiceprezes ZUS Włodzimierz Owczarczyk.