Kiedy sprzedawca nie odpowiada za wady z tytułu rękojmi?

Kwestie związane z odpowiedzialność sprzedawcy za wady rzeczy zostały uregulowane w Kodeksie Cywilnym. Zgodnie z art. 556 k.c. sprzedawca jest odpowiedzialny względem kupującego za wady fizyczne i prawne rzeczy.

Wada fizyczna polega na niezgodności towaru z umową. Może tu chodzić np. o to, że sprzedana rzecz nie ma właściwości, które powinna mieć rzecz tego rodzaju, jest uszkodzona itd. Wada prawna z kolei może polegać np. na tym, że sprzedana rzecz należy do osoby trzeciej, albo ciążą na niej prawa osoby trzeciej (np. zastaw).

Odpowiedzialność sprzedawcy z tytuły rękojmi może zostać ograniczona/wyłączona w pewnych okolicznościach.

Postanowienie stron

Strony mogą w umowie rozszerzyć, ograniczyć lub nawet wyłączyć odpowiedzialność sprzedawcy z tytułu rękojmi stron. Wynika to ze swobody kontraktowania – strony robią to w formie postanowienia umownego . W k.c. zastrzeżono jednak pewne wyjątki od tej zasady.

Pierwszy wyjątek stanowi sytuacja, w której kupujący jest konsumentem. W takim wypadku wyłączenie lub ograniczenie odpowiedzialności sprzedawcy jest dopuszczalne tylko gdy stanowi tak ustawa.

Konsument wiedział o wadzie w chwili zawarcia umowy – w takim wypadku sprzedawca nie jest wobec niego odpowiedzialny. 

Drugi wyjątek stanowi sytuacja, w której sprzedawca podstępnie zataił wadę przed kupującym – w takim wypadku ustalone ograniczenia lub wyłączenie odpowiedzialności sprzedawcy jest zawsze nieskuteczne.

Wiedza o wadzie

Drugą z okoliczności wyłączających odpowiedzialność sprzedawcy z tytułu rękojmi jest sytuacja, gdy kupujący wiedział o wadzie rzeczy w chwili zawarcia umowy.

Gdy przedmiotem sprzedaży są rzeczy oznaczone tylko co do gatunku albo rzeczy mające powstać w przyszłości, sprzedawca nie odpowiada za wady, jeżeli kupujący wiedział o wadzie w chwili wydania rzeczy – nie dotyczy to sytuacji gdy kupującym jest konsument.

W przypadku gdy kupującym jest konsument to sprzedawca nie jest odpowiedzialny za to, że rzecz nie ma właściwości wynikających z publicznych zapewnień producenta, wytwórcy itp. (np. reklamy w telewizji), jeżeli zapewnień tych nie znał ani, oceniając rozsądnie, nie mógł znać albo nie mogły one mieć wpływu na decyzję kupującego o zawarciu umowy sprzedaży, albo gdy ich treść została sprostowana przed zawarciem umowy sprzedaży.

Opracowano na podstawie:

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (j.t. Dz.U. z 2017 r. poz. 459 z późn. zm)