Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Jak dochodzić roszczeń z tytułu rękojmi za wady fizyczne budynku?

KPRF Law Office
Nowy wymiar obsługi prawnej
Jak dochodzić roszczeń z tytułu rękojmi za wady fizyczne budynku?/ Fot. Fotolia
Jak dochodzić roszczeń z tytułu rękojmi za wady fizyczne budynku?/ Fot. Fotolia
Fotolia
Odpowiedzialność dewelopera za wady fizyczne sprzedanych przez niego nieruchomości jest szczególną formą odpowiedzialności z tytułu rękojmi. Ma charakter obiektywny, czyli jest niezależna od winy sprzedającego. Jak więc skutecznie dochodzić roszczeń z tytułu rękojmi za wady fizyczne budynku?

Zobacz: Nienależyte wykonanie remontu mieszkania – jakie przysługują nam prawa?

Zgodnie z art. 556 Kodeksu cywilnego (dalej jako „Kc”), sprzedawca jest odpowiedzialny względem kupującego, jeżeli rzecz sprzedana ma wadę zmniejszającą jej wartość lub użyteczność ze względu na cel w umowie oznaczony albo wynikający z okoliczności lub przeznaczenia rzeczy, jeżeli rzecz nie ma właściwości, o których istnieniu zapewnił kupującego, albo jeżeli rzecz została kupującemu wydana w stanie niezupełnym (rękojmia za wady fizyczne). Wprowadzając przepis o w/w treści ustawodawca doprowadził do powstania po stronie sprzedającego specyficznej odpowiedzialności, jaką jest odpowiedzialność za jakość świadczenia, a tym samym zapewnienie lepszej ochrony interesów kupującego. Odpowiedzialność ta jest uzależniona jedynie od faktu powstania wady w kupionej rzeczy, nie powstaje zaś konieczność badania przyczyn wystąpienia takiej niezgodności. Innymi słowy, odpowiedzialność sprzedającego z tytułu rękojmi ma charakter obiektywny, jest bezwzględna i niezależna od winy sprzedającego.

Zmiana umowy a brak numeracji załączników

Odpowiedzialność deweloperów za wady fizyczne

Odpowiedzialność deweloperów za wady fizyczne sprzedanych przez nich nieruchomości jest szczególną formą odpowiedzialności z tytułu rękojmi; charakteryzuje ją odrębny termin na dochodzenie roszczeń przez kupującego oraz specyfika legitymacji do dochodzenia roszczeń zmierzających do usunięcia wad w nieruchomości. Mając powyższe na uwadze, warto zwrócić uwagę na kilka zagadnień, które są istotne z punktu widzenia uprawnionego (nabywcy lokalu), a które mogą prowadzić do wielu problemów natury praktycznej i niejasności, które postaram się omówić.

Dochodzenie roszczeń z tytułu rękojmi za wady fizyczne budynku

W przypadku wad w mieszkaniu, oczywistym jest, że roszczeń może dochodzić samodzielnie właściciel lokalu. Co istotne, do dochodzenia roszczeń z tytułu rękojmi za wady fizyczne w nieruchomości jest uprawniony jedynie pierwszy nabywca nieruchomości, tj. pierwszy właściciel. Jest to oczywistą konsekwencją tego, że kupujący nieruchomość na tzw. rynku wtórnym nie jest związany umową z deweloperem, wobec czego nie ma uprawnień do występowania przeciwko deweloperowi z roszczeniami z tytułu rękojmi.

W przypadku zaś dochodzenia roszczeń za wady powstałe w częściach wspólnych nieruchomości, np. przy zjeździe do garażu, w obrębie dachu, czy też elewacji, co do zasady legitymacji takiej pozbawiona jest wspólnota mieszkaniowa. Wspólnota mieszkaniowa jako odrębny od właścicieli lokali podmiot nie może samodzielnie skutecznie domagać się od dewelopera, ani zapłaty odszkodowania za wady fizyczne, ani też występować o upoważnienie do ich usunięcia na jego koszt. Takie uprawnienia przysługują jedynie właścicielom, gdyż to oni byli stronami umów sprzedaży lokali, a więc to ich, a nie wspólnotę mieszkaniową, łączy z deweloperem stosunek prawny.

Porozmawiaj o tym na naszym FORUM!

Zasadą jest więc wyłączność uprawnienia właścicieli nieruchomości do dochodzenia roszczeń z tytułu rękojmi za wady fizyczne nieruchomości, ale to nie oznacza, że nie można jej ograniczyć. Właściciele lokali mogą bowiem przekazać przysługujące im roszczenia wspólnocie mieszkaniowej za pomocą umowy cesji wierzytelności.

Cesja wierzytelności od jednego z właścicieli

Co ciekawe, Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 15 października 2008 r. (sygn. akt: I CSK 118/08) uznał, iż do skutecznego dochodzenia roszczeń z tytułu rękojmi za wady fizyczne nieruchomości przez wspólnotę mieszkaniową w zakresie usunięcia wady wystarcza cesja wierzytelności od jednego z właścicieli, co jest konsekwencją zastosowania art. 209 Kc, który stanowi, że do dokonywania czynności zachowawczych, których celem jest ochrona wspólnego prawa (a takimi są czynności związane z żądaniem usunięcia wad lub wypłaty odszkodowania) upoważniony jest każdy z właścicieli. Wobec powyższego nie ma przeszkód do przelewu tego uprawnienia na rzecz wspólnoty.

Z praktycznego punktu widzenia cesja uprawnień wynikających z rękojmi za wady fizycznie nieruchomości jest instytucją korzystną dla właścicieli. Pojedynczy właściciel dochodzący roszczeń samodzielnie w postępowaniu sądowym może nie być w stanie ponieść wysokich kosztów związanych chociażby z koniecznością uiszczenia wpisu sądowego (którego wysokość jest uzależniona od wartości szkody lub koniecznych napraw), opinii biegłego, tudzież pomocy profesjonalnego pełnomocnika. Dla wspólnoty mieszkaniowej, będącej podmiotem posiadającym pewne stałe środki będące składową zaliczek cyklicznie wpłacanych przez wszystkich członków wspólnoty mieszkaniowej, kwota wpisu nie będzie już tak nierealna do uiszczenia.

Kiedy deweloper odpowiada za wady nabytego lokalu?

Dochodzenie roszczeń z tytułu rękojmi za wady fizyczne budynku - termin

Zgodnie z art. 568 § 1 Kc, uprawnienia z tytułu rękojmi za wady fizyczne wygasają co do zasady po upływie roku, a gdy chodzi o wady budynku - po upływie lat trzech od wydania rzeczy kupującemu.

Istotną kwestią z punktu widzenia dochodzenia roszczeń jest to, od którego momentu należy liczyć początek trzyletniego okresu, w którym po stronie kupującego istnieje uprawnienie żądania naprawy, odszkodowania, obniżenia ceny lub odstąpienia. Zgodnie z art. 568 §1 Kc kluczowym momentem jest dzień wydania rzeczy kupującemu, za moment „wydania rzeczy kupującemu” powinno się zaś uważać moment, w którym kupujący uzyska faktyczną możliwość dysponowania lokalem. Innymi słowy, bieg terminu przedawnienia roszczeń właściciela nie może rozpocząć się wcześniej, niż w momencie przeniesienia na rzecz kupującego własności nieruchomości i wydania mu jej. Warto również podkreślić, że bieg terminu na dochodzenie roszczeń z tytułu rękojmi za wady fizyczne budynku jest różny dla poszczególnych właścicieli i jest zależny od tego, kiedy dany lokal został wydany nabywcy. Wynika to z faktu, iż rzadko kiedy deweloper przekazuje lokale wszystkim nabywcom w tym samym dniu, a co za tym idzie, uprawnienie do dochodzenia roszczeń z tytułu rękojmi mogą być czasowo zróżnicowane dla poszczególnych właścicieli. Co istotne, zróżnicowanie okresu obowiązywania rękojmi może być bardzo korzystne z punktu widzenia wspólnoty mieszkaniowej i dochodzenia roszczeń związanych z usunięciem wady fizycznej w budynku. Biorąc pod uwagę, iż każdy z właścicieli lokali jest odrębnie i samodzielnie uprawniony do dochodzenia od dewelopera naprawy wad w nieruchomości wspólnej,  w sytuacji gdy deweloper wydaje nabywcom lokale w różnych terminach, bieg terminu przedawnienia roszczenia o usunięcie wady przesunie się w czasie do momentu końca tego terminu dla ostatniego z właścicieli. Innymi słowy,  okres rękojmi dla danego budynku jako całości może zostać w ten sposób wydłużony z 3 lat liczonych od momentu wydania pierwszego z lokali do 3 lat od momentu wydania ostatniego z lokali w budynku wspólnoty mieszkaniowej.

Rękojmia przy wadach mieszkania

Jak wygląda dochodzenie roszczenia z tytułu rękojmi za wady fizyczne budynku przez wspólnotę mieszkaniową?

Jak zostało wyżej wskazane, podstawą legitymacji czynnej wspólnoty mieszkaniowej w sporze z deweloperem jest nabycie na drodze cesji wierzytelności uprawnień właścicieli lokali. Cesja taka dotyczyć będzie jedynie części wspólnych budynku i gruntu, udział w których w odpowiednich proporcjach ma każdy właściciel odrębnej własności lokali. Podkreślenia wymaga również, iż skuteczność zawarcia umowa cesji jest uzależniona od spełnienia wymogów przewidzianych dla umów cesji, opisanych w przepisach art. 509–518 Kc.

Dodatkowo, zawieranie umów cesji właścicieli lokali ze wspólnotą mieszkaniową powinno być poprzedzone uzyskaniem co do zasady i co do wysokości, zgody właścicieli lokali we wspólnocie na dochodzenie takich roszczeń od dewelopera wyrażonej w formie uchwały. Uchwała taka powinna zatem obejmować co najmniej:

  • oświadczenie woli właścicieli lokali wyrażające zgodę i upoważniające zarząd wspólnoty do dochodzenia roszczeń cywilnoprawnych wynikających z wad fizycznych w częściach wspólnych nieruchomości,
  • określenie wysokości kosztów dochodzenia tych roszczeń wraz z planem ich sfinansowania (zarówno na etapie przedsądowym, jak i sądowym),
  • określenie konieczności zawarcia umów cesji tych roszczeń pomiędzy właścicielami a wspólnotą mieszkaniową. Warto również wskazać, iż częstą praktyką jest tworzenie funduszy celowych dla gromadzenia środków potrzebnych dla dochodzenia roszczeń.

Odpowiedzialność dewelopera za jakość instalacji wykonanych przez firmy zewnętrzne

Dochodzenie roszczeń w sporze sądowym

Sądowe dochodzenie roszczeń przez wspólnotę mieszkaniową z tytułu rękojmi za wady fizyczne nieruchomości musi być poprzedzone zgłoszeniem usterek deweloperowi. Zgłoszenie to powinno być dokonane na piśmie w formie listu poleconego, zawierać opis powstałych wad oraz wskazywać termin na ich usunięcie. Po bezskutecznym upływie terminu wyznaczonego na usunięcie wad, po stronie wspólnoty lub właściciela pojawia się uprawnienie do wystąpienia do sądu z pozwem przeciwko deweloperowi.

Na potrzeby sporu sądowego, należy sporządzić szczegółową dokumentację papierową (protokół) i fotograficzną. Dzięki temu wspólnota uniknie w przyszłości zarzutu nieudowodnienia faktu istnienia wad. Uzasadnionym jest również zamówienie i sporządzenie specjalistycznej ekspertyzy na okoliczność zaistnienia wad. Opinia taka jest bowiem potwierdzeniem istnienia, przyczyn i zakresu wad, która w przypadku sporu sądowego jest dodatkowym argumentem potwierdzającym roszczenie powoda. Pamiętać jednak trzeba, iż sąd najpewniej, niezależnie od przedłożonej ekspertyzy, i tak powoła biegłego na okoliczność zaistnienia wad.

Jak korzystać z uprawnień rękojmi?

Wytaczając powództwo wspólnota musi bowiem udowodnić istnienie swojego roszczenia, jego wysokość i załączyć do pozwu odpowiednie dokumenty, takie jak umowę z deweloperem, potwierdzenie zgłoszenia usterek w terminie, korespondencję między stronami, dokumentację fotograficzną. Katalog dokumentów jest otwarty, jednakże należy pamiętać, że celem postępowania jest udowodnienie istnienie roszczenia i jego wysokości, więc warto, żeby dokumentacja była możliwie pełna i merytoryczna.

Nienależyte wykonanie umowy przez dewelopera

Na koniec należałoby wskazać, iż w przypadku upływu 3-letniego okresu rękojmi, właściciele lub wspólnota mieszkaniowa mogą jeszcze dochodzić swoich praw na podstawie nienależytego wykonania umowy przez dewelopera. Okres przedawnienia takiego roszczenia wynosi 10 lat, więc jest zdecydowanie dłuższy niż czas dochodzenia roszczeń z tytułu rękojmi. Jest to niestety postępowanie trudniejsze i wymagające od powoda udowodnienia szeregu okoliczności i faktów. Długość postępowania wpływa natomiast na zwiększenie jego kosztów i nakładu pracy, co nie zawsze wiąże się z gwarancją pozytywnego rozstrzygnięcia kończącego sprawę. 

Autor: Anna Zejdler, aplikant adwokacki

Polecamy serwis: Nieruchomości

Chcesz dowiedzieć się więcej, sprawdź »
Czas pracy 2022
Czas pracy 2022
Tylko teraz
Źródło: Własne
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code
    Prawo
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Kodeks karny skarbowy
    Kodeks karny skarbowy (uchwalony 10 września 1999 r.; obowiązuje od 17 października 1999 r.), zwany skrótowo "kks", to pierwsza ustawa rangi kodeksowej w polskim systemie prawnym, która określa zasady odpowiedzialności karnej za przestępstwa skarbowe i wykroczenia skarbowe. Wcześniej (od 1 stycznia 1927 r. do uchwalenia obecnego kks) tę tematykę regulowały zwykłe ustawy karne skarbowe. Przestępstwa i wykroczenia skarbowe to (najogólniej rzecz ujmując) określone w kks zachowania godzące w szczególności w podatki, opłaty i inne daniny publiczne - szerzej: w interes finansowy Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego a także Unii Europejskiej.
    RPP: Odwiedziny u pacjentów w szpitalu nie mogą być ograniczane
    Utrzymywanie przez szpitale restrykcyjnych ograniczeń w korzystaniu z praw pacjenta może stanowić praktykę naruszającą zbiorowe prawa pacjentów – podkreśla Rzecznik Praw Pacjenta.
    Rehabilitacja 25 plus - ruszył nabór wniosków
    Rehabilitacja 25 plus to dofinansowanie przeznaczone dla dorosłych osób z niepełnosprawnościami, które w roku 2016 lub później zakończyły uczęszczanie do placówek pobytu dziennego. Jakie są warunki jego uzyskania, a także kto i od kiedy może składać wnioski?
    Kodeks rodzinny i opiekuńczy
    Kodeks rodzinny i opiekuńczy reguluje kwestie z zakresu prawa rodzinnego. Ustawa została uchwalona w 1964 r. i była wielokrotnie nowelizowana.
    Jak wyrobić paszport? Wszystko, co musisz wiedzieć
    Przystąpienie Polski do Unii Europejskiej w 2004 oraz do strefy Schengen kilka lat później sprawiło, że paszporty stały się w jakimś sensie zbędne. Każdy może przekroczyć pieszo granice z Niemcami lub Czechami i nie zwrócić na to większej uwagi. Jednak na strefie Schengen świat się nie kończy. Wycieczka w dalsze rejony świata wiąże się z koniecznością posiadania paszportu. Od czego zacząć, aby wyrobić paszport?
    Przemoc domowa - MS zapowiada nowe przepisy
    Ministerstwo sprawiedliwości proponuje kolejne narzędzia, mające przeciwdziałać przemocy domowej. Na jakim etapie jest projekt?
    Wakacje kredytowe tylko dla osób zaspokajających własne potrzeby mieszkaniowe
    Wakacje kredytowe mają być dostępne dla osób posiadających kredyt hipoteczny w złotówkach, które sfinansowały nim zakup nieruchomości na cele mieszkaniowe. Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy mającej je wprowadzić do polskiego systemu prawa. Jakie założenia przyjął projektodawca?
    Kredyt bez wkładu własnego – nowe limity ceny m2
    Kredyt bez wkładu własnego niesie za sobą ograniczenia, np. limity cen metra kwadratowego kupowane mieszkania. Portal GetHome.pl sprawdził, jak duża jest obecnie w największych miastach oferta mieszkań do kupienia za taki kredyt.
    Emerytura rolnicza a działalność gospodarcza - zmiany
    Rolnik na emeryturze nie będzie musiał zaprzestawać prowadzenia działalności rolniczej, by otrzymać świadczenie w pełnej wysokości. Takie zmiany zakłada nowelizacja ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników.
    Wypłaty czternastych emerytur ruszą w sierpniu
    Wypłaty czternastych emerytur ruszą w sierpniu, seniorzy nie będą musieli składać żadnych wniosków. Szacujemy, że uprawnionych do świadczenia jest około 9 mln osób – poinformowała we wtorek w Świerczach (woj. mazowieckie) minister rodziny i polityki społecznej Marlena Maląg.
    Premier: rozważamy przedłużenie tarczy antyinflacyjnej 2.0. w całości lub części
    Premier zapowiada przedłużenie tarczy antyinflacyjnej 2.0. - rząd rozważa możliwość przedłużenia obowiązującej do końca lipca tego roku tarczy antyinflacyjnej w całości lub części - powiedział we wtorek podczas konferencji prasowej premier Mateusz Morawiecki.
    Oznaczenie treści reklamowych przez influencerów - UOKiK opracowuje zasady
    Oznaczenie treści reklamowych przez influencerów jest problemem związanym z intensywnie rozwijającym się rynkiem mediów społecznościowych i brakiem transparentnych zasad. Dlatego Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów kończy przygotowania nad zbiorem zasad związanych z treściami sponsorowanymi. Jakie to będą zasady?
    Wniosek o „żłobkowe” do 31 maja 2022 r. - czy warto złożyć?
    31 maja 2022 r. upływa ważny termin dla rodziców wnioskujących o tzw. świadczenie żłobkowe. Czy warto się spieszyć?
    Bilet z drugiej ręki - jak uniknąć problemów?
    O czym pamiętać kupując bilet z drugiej ręki? Na jakie przepisy dotyczące odsprzedaży biletów warto zwrócić uwagę?
    Kredyt sędziego a sprawa "frankowa" - uchwała SN
    Sędzia, który zawarł z bankiem będącym stroną postępowania umowę kredytu frankowego nie jest z tej przyczyny wyłączony z mocy ustawy ze sprawy dotyczącej roszczeń wynikających z umowy zawartej przez ten bank z innym podmiotem - wynika z uchwały Sądu Najwyższego.
    Koniec stanu epidemii w Polsce od poniedziałku 16 maja
    Koniec stanu epidemii w Polsce następuje z dniem 16 maja. Zostaje zastąpiony stanem zagrożenia epidemicznego - wynika z rozporządzenie ministra zdrowia w tej sprawie opublikowano w Dzienniku Ustaw. Co się zmienia?
    Krajowy Plan Odbudowy. Ustawa o SN wypełnia kamienie milowe uzgodnione z KE
    KPO dla Polski. Czekamy na formalną akceptację kolegium unijnych komisarzy, to jest kwestia kilku, kilkunastu dni - powiedział rzecznik rządu Piotr Müller pytany o Krajowy Plan Odbudowy. Podkreślił, że projekt dotyczący likwidacji Izby Dyscyplinarnej SN wypełnia kamienie milowe uzgodnione z KE.
    Zmiany w Polskim Ładzie od lipca 2022 - wątpliwości konstytucyjne wobec ustawy
    Zmiany w Polskim Ładzie. Koalicja Obywatelska wstrzymała się w Sejmie od głosu w głosowaniu nad nowelą ustawy, która obniża dolną stawkę PIT z 17 na 12 procent, bo nie zostały przyjęte poprawki zgłoszone przez nasz klub - mówi poseł Jarosław Urbaniak. Jak ponadto ocenił, nowela ustawa może być sprzeczna z konstytucją.
    MS: sądy znacznie przyspieszyły
    Średni czas postępowań w 2022 r. skrócił się o prawie dwa miesiące - informuje Ministerstwo Sprawiedliwości. Co wpływa na przyspieszenie pracy sądów?
    Dodatkowy termin na pierwsze przesłanie prądu z OZE do sieci [Sejm]
    Sejm uchwalił nowelizację ustawy Prawo ochrony środowiska z poprawką, która wydłuża do 16 lipca 2024 r. termin pierwszego wprowadzenia energii do sieci przez nowych wytwórców prądu z OZE.
    Frankowicze - SN uwzględnił skargi nadzwyczajne Prokuratora Generalnego
    Sąd Najwyższy uwzględnił 2 z 15 dotychczas skierowanych przez Prokuratora Generalnego skarg nadzwyczajnych w obronie frankowiczów i uchylił w całości zaskarżone nakazy zapłaty Sądu Okręgowego w Białymstoku oraz Sądu Okręgowego we Wrocławiu.
    KE proponuje nowe przepisy chroniące dzieci przed wykorzystaniem seksualnym
    Komisja Europejska uważa, że obecny system oparty na dobrowolnym wykrywaniu i zgłaszaniu takich przypadków przez przedsiębiorstwa okazał się niewystarczający, aby zapewnić dzieciom dostateczną ochronę.
    Pandemia już nie chroni przed eksmisją - powrót eksmisji lokatorów
    Od kiedy obowiązuje zniesienie zakazu eksmisji? Co to oznacza dla właścicieli i lokatorów? Jakie są najczęstsze powody postępowania eksmisyjnego?
    Wadliwie zwołane zebranie wspólnoty mieszkaniowej. Czy uchwała jest ważna?
    Orzecznictwo Sądu Najwyższego wskazuje, że błędy w zakresie zwołania i przeprowadzenia zebrania wspólnoty mieszkaniowej są istotne, jeśli miały one wpływ na wynik głosowania oraz przyjęte uchwały. Osoba zainteresowana podważeniem uchwał powinna np. wykazać, że wadliwe zwołanie zebrania wspólnoty miało związek z wynikiem późniejszego głosowania. Trzeba pamiętać, że oprócz uchylenia uchwały na podstawie art. 25 ustawy o własności lokali, możliwe jest też złożenie pozwu o stwierdzenie nieważności uchwały (z wykorzystaniem art. 189 kodeksu postępowania cywilnego).
    Makijaż permanentny lub tatuaż z odpowiednim tuszem - radzi GIS
    Główny Inspektorat Sanitarny przypomina, iż wymagania dla tuszy do tatuażu i makijażu permanentnego zostały określone w rozporządzeniu Komisji Europejskiej.