Kategorie

Prawo do sądu a koszty sądowe

Redakcja
Jak koszty sądowe wpływają na prawo do sądu?/ fot. Fotolia
Fotolia
Zgodnie z wyrokiem TK z dnia 15 kwietnia 2014 roku (sygn. akt SK 12/13) wysokie koszty sądowe mogą stanowić istotne ograniczenie konstytucyjnie zagwarantowanego prawa do sądu. Jak wygląda relacja pomiędzy kosztami sadowymi a dostępnością drogi sądowej?

W dniu 15 kwietnia 2014 roku TK zajął się badaniem zgodności z Konstytucją RP art. 34 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (t.j. Dz.U. z 2010 r., nr 90, poz. 594 ze zm.). Wskazany przepis reguluje wysokość opłaty stosunkowej pobieranej od wnoszonej do sądu skargi na wyrok Krajowej Izby Odwoławczej (postępowanie przetargowe).

Zadaj pytanie na: Forum

Opłata stosunkowa

Jeśli skarga dotyczy czynności podjętych po otwarciu ofert w przetargu pobiera się wówczas opłatę stosunkową w wysokości 5 proc. wartości zamówienia, jednak nie więcej niż 5 mln zł. Widzimy więc, że ustawodawca zastrzega górną granicę pobieranej opłaty.

Jeśli zamówienie ma wartość 10 mln zł, to firma musi zapłacić 500 tys. zł, jeśli przetarg opiewa na 100 mln zł - 5 mln zł. Skarga dotyczyła sytuacji gdy wartość zamówienia wynosiła 182 mln zł. Sąd, na podstawie przytoczonego powyżej przepisy zażądał opłaty maksymalnej – 5 mln zł.

Tak wysokie koszty sądowe prowadzą do braku realnej możliwości skorzystania z drogi sądowej, a dwuinstancyjność postępowanie staje się fikcją.

Ze skargą do TK wystąpiła firma startująca w przetargu publicznym. Jej żądania spotkały się z poparciem ze strony Rzecznika Praw Obywatelskich (RPO). RPO podkreślił, iż to sam ustawodawca wprowadził ogólną zasadę postępowania cywilnego, zgodnie z którą 100 tys. zł jest maksymalną opłatą w sprawach cywilnych. Stąd nie ma prawa czynić od niej wyjątków.

Za słusznością tak wysokiej opłaty przemawiał jedynie argument obawy przed nadużywaniem prawa do sądu oraz celowym przedłużaniem przetargów.

Opłata stała

Wraz z opublikowaniem wyroku TK moc utraci art. 34 ustęp 2 wskazanej ustawy. Prowadzi to do znacznego zmniejszenia kosztów ponoszonych przez firmy w związku z kwestionowaniem orzeczenia Krajowej Izby Odwoławczej. Opłata stała wyniesie bowiem od 37,5 tys. zł do 100 tys. zł. Nie będzie więc zależna od wartości przyszłego zamówienia.

Zobacz również: Prawo do sądu w Konstytucji

Prawo do sądu

Reklama

Prawo do sądu nazywane bywa także prawem do ochrony prawnej czy prawem do wymiaru sprawiedliwości. Gwarantowane jest art. 45 ustawy zasadniczej: „Każdy ma prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd”.

Prawo to rozpatrywane jest w dwóch aspektach. Po pierwsze rozumiane jest jako kierowana do ustawodawcy dyrektywa, którą powinien kierować się przy tworzeniu prawa. Po drugie jest to publiczne prawo podmiotowe przysługujące każdej jednostce (osobie fizycznej, osobie prawnej oraz innym podmiotom występującym w obrocie) wobec państwa. Istotą tego prawa jest przyznanie każdej jednostce uprawnienia do przedstawienia swoich racji przed organem wymiaru sprawiedliwości. Prawo to stanowić może samodzielną podstawę dochodzenia roszczeń. Dotyczy zarówno spraw karnych, cywilnych jak i administracyjnych.

Warto także podkreślić, że prawo do sądu ma charakter międzynarodowy. Co wywieść można m.in.: z art. 6 Konwencji z dnia 4 listopada 1950 r. o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności (Dz.U. z 1993 r. nr 61, poz. 284 z późn. zm.).

Polecamy serwis: W sądzie

Podstawa prawna:

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 15 kwietnia 2014 r., sygn. akt SK 12/13.

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (t.j. Dz.U. z 2010 r., nr 90, poz. 594 ze zm.).

Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. nr 78, poz. 483 z późn. zm.).

Konwencja z dnia 4 listopada 1950 r. o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności (Dz.U. z 1993 r. nr 61, poz. 284 z późn. zm.).

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

Komentarze(0)

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Prawo
    1 sty 2000
    18 cze 2021
    Zakres dat:
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail

    Pobieranie torrentów - wyrok TSUE

    Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzekł, iż dostawca internetu może systematycznie rejestrować adresy IP użytkowników oraz udostępniać ich nazwy i adresy pocztowe podmiotowi praw własności intelektualnej lub osobie trzeciej, zajmującej się windykacją tych praw.

    TSUE o dochodzeniu sprawiedliwości przed polskim sądem za zwrot "polskie obozy"

    Były więzień Auschwitz nie może dochodzić sprawiedliwości przed polskim sądem za zwrot "polskie obozy". Tak uznał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

    Pokazy dla seniorów – propozycje zmian

    Pokazy, często kierowane do seniorów, mogą być źródłem nieuczciwych praktyk przedsiębiorców. UOKiK przygotował propozycje zmian w przepisach.

    Zniesławienie – jak można dochodzić odpowiedzialności sprawcy?

    Zniesławienie to przestępstwo, a jego ofiara może dochodzić odpowiedzialności sprawcy w postępowaniu karnym. W jaki sposób?

    SN o kwalifikacji danego związku chemicznego w sprawie o narkotyki

    Zdaniem Sądu Najwyższego o tym jak kwalifikować dany związek chemiczny w sprawie o narkotyki decyduje sąd orzekający.

    Wakacje 2021 - prawa pasażerów

    W wakacje 2021 r. ruch pasażerski będzie zależał od sytuacji epidemiologicznej. O jakich prawach powinni pamiętać pasażerowie?

    Dobry start 2021 – wniosek

    Wniosek o świadczenie dobry start w 2021 r. rodzice złożą według zmienionych zasad. Od kiedy będą przyjmowane wnioski?

    PESEL w spisie powszechnym - UODO wystąpił do GUS

    Prezes UODO wystąpił do GUS w sprawie wątpliwości dotyczących procesu pozyskiwania numeru PESEL od osób dokonujących tzw. samospisu internetowego.

    Termin wdrożenia e-doręczeń przesunięty?

    Przesunięcie terminu wdrożenia e-doręczeń zakłada nowelizacja uchwalona przez Sejm. Kiedy mają wejść w życie nowe przepisy?

    Emerytura dla zwierząt służących w służbach mundurowych

    Rząd przyjął projekt ustawy regulującej status zwierząt w służbach mundurowych. Projekt zmienia w tym zakresie m.in. ustawę o Policji oraz szereg innych aktów prawnych.

    Świadczenia dla niepełnosprawnych w 2021 r.

    Świadczenia dla osób niepełnosprawnych w 2021 r. obejmują m.in. renty, zasiłki pielęgnacyjne czy świadczenia dla osób niesamodzielnych.

    NIK o dzierżawie gruntów rolnych w parkach narodowych

    Niezgodny z prawem wybór dzierżawców, naruszanie zasad równego dostępu do udziału w przetargu oraz jawności i jednolitości postępowania, a także niezapewnienie najkorzystniejszego wyniku przetargu – takie nieprawidłowości w gospodarowaniu gruntami rolnymi Skarbu Państwa stwierdziła NIK w sześciu na siedem skontrolowanych parków narodowych.

    Nabór wniosków o wsparcie na zalesianie do 02.08.2021 r.

    Do 02.08.2021 r. odbywać się będzie nabór wniosków o przyznanie wsparcia na zalesienie w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020. Beneficjentem w zakresie kosztów założenia uprawy leśnej mogą być nie tylko rolnicy, ale również jednostki samorządu terytorialnego i jednostki organizacyjne gmin, powiatów oraz województw.

    Ryczałt na dojazdy dla funkcjonariusza Służby Więziennej

    Co do zasady świadczenia otrzymywane przez funkcjonariuszy Służby Więziennej stanowią dla nich przychód ze stosunku służbowego. Nie oznacza to jednak, że zawsze będą one podlegały opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

    Reforma przepisów o nieletnich - zmiany w izolacji sprawców najcięższych przestępstw

    W resorcie sprawiedliwości przygotowano projekt ustawy o wspieraniu i resocjalizacji nieletnich. Ma on skutecznie zniechęcić ich do łamania prawa. Nowe przepisy powinny też zapewnić odpowiednie środki reakcji, gdy nieletni popełnią wykroczenie, przestępstwo lub są mocno zdemoralizowani.

    RIO: wójt może zatrudnić komendanta gminnego ochrony przeciwpożarowej

    Wójt może zatrudnić komendanta gminnego ochrony przeciwpożarowej, w tym także na tym stanowisku może zatrudnić komendanta gminnego związku ochotniczych straży pożarnych – podkreśliła Regionalna Izba Obrachunkowa w Białymstoku.

    Projekt Ustawy o Ochotniczej Straży Pożarnej – informacje, wyjaśnienia

    W ostatnim czasie opublikowano treść projektu Ustawy o Ochotniczej Straży Pożarnej. Rozpoczęły się również konsultacje społeczne, w których udział bezpośrednio bierze kadra kierownicza Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Państwowej Straży Pożarnej.

    Test sprawności fizycznej policjantów 2021 r.

    Zgodnie z zapisami ustawy o Policji policjant jest obowiązany utrzymywać sprawność fizyczną zapewniającą wykonywanie przez niego zadań służbowych. Co roku policjanci przystępują do testów sprawności fizycznej, których zaliczenie jest wymagane. Każdego funkcjonariusza Policji obowiązuje minimalny poziom sprawności motorycznej, gwarantujący efektywność podejmowanych działań. Testy nie dotyczą osób ubiegających się o przyjęcie do służby w Policji, ale policjantów w czynnej służbie, a więc tych osób, które w procesie rekrutacji oraz w późniejszych latach służby wykazały się wymaganą sprawnością fizyczną.

    Nowe definicje w ustawie Prawo o ruchu drogowym

    20 maja oraz 1 czerwca 2021 r. weszły w życie dwie nowelizacje ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym. Zmiany zawarte w tych przepisach w istotny sposób wpłyną na bezpieczeństwo w ruchu drogowym.

    56 mln złotych z Programu Infrastruktura i Środowisko trafi do jednostek policji w całym kraju

    Prawie 500 sztuk motocykli trafi do jednostek policji w całym kraju. Zakupy będą realizowane z pieniędzy unijnych.

    W konsultacjach projekt zmian odnoszący się do sądów wojskowych

    Zmiany w organizacji kolegiów sądów wojskowych, analogiczne do wprowadzonych w lutym zeszłego roku w sądach powszechnych oraz związane z nimi nowe zasady opiniowania kandydatów na sędziów wojskowych - przewiduje projekt resortu sprawiedliwości, nad którym w maju trwają konsultacje.

    Wydawanie pozwoleń na broń prywatną żołnierzom zawodowym

    Posiadanie broni palnej lub amunicji do niej bez wymaganego pozwolenia jest przestępstwem zagrożonym karą pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8. Z kolei posiadanie bez wymaganej rejestracji broni pneumatycznej lub bez pozwolenia miotacza gazu obezwładniającego (z wyłączeniem ręcznego) lub narzędzia albo urządzenia, którego używanie może zagrażać życiu lub zdrowiu, jest wykroczeniem. Jak wygląda procedura wydawania żołnierzom zawodowym pozwolenia na broń? Kiedy pozwolenie nie jest potrzebne?

    Zmiany w funduszach na nagrody i zapomogi żołnierzy niezawodowych już od 24.06.2021

    Od 24.06.2021 Minister Obrony Narodowej będzie mógł z własnej inicjatywy przekazać do dyspozycji dowódcy jednostki wojskowej środki funduszu pozostające w jego dyspozycji z przeznaczeniem na nagrody dla żołnierzy niezawodowych pełniących służbę wojskową w podległych temu dowódcy jednostkach wojskowych.

    Skutki doręczenia aktu inwestorowi posiadającemu pełnomocnika

    Organ administracji publicznej może wzywać osoby do udziału w podejmowanych czynnościach i do złożenia wyjaśnień lub zeznań osobiście, przez pełnomocnika, na piśmie lub w formie dokumentu elektronicznego, jeżeli jest to niezbędne dla rozstrzygnięcia sprawy lub dla wykonywania czynności urzędowych.

    Renty dożywotnie z rosnącym zainteresowaniem seniorów

    Renty dożywotnie cieszą się coraz większym zainteresowaniem seniorów. Rośnie również liczna sporów sądowych związanych z umowami renty lub dożywocia.