Tematy - Postępowanie karne, Postępowanie

Decyzją z dnia 25 czerwca 2026 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku w stwierdziło nieważność decyzji środowiskowej Burmistrza Helu z 2020 roku umożliwiającej budowę centrum zdrowotnego, apartamentowca oraz garażu podziemnego wraz z infrastrukturą towarzyszącą, jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. To efekt zaangażowania obrońców przyrody i mieszkańców. Co się wydarzyło?

Czy po zmianie prawa łatwiej będzie wygrać z ZUS? Wszystko wskazuje na to, że tak. Na stronach Rządowego Centrum Legislacji pojawił się projekt nowelizacji Kodeksu postępowania cywilnego (oznaczenie: UDER104), który gruntownie przebudowuje zasady rozstrzygania sporów ubezpieczeniowych. Propozycja znacząco rozszerza możliwości sądów w zakresie uchylania wadliwych decyzji ZUS i zwracania spraw do ponownego rozpatrzenia – szczególnie gdy organ dopuścił się poważnych błędów proceduralnych lub zaniechał zebrania niezbędnych dowodów. Czy ZUS będzie bardziej rozważny w przyznawaniu świadczeń czy też ich odbieraniu? Oby tak. Bo nie chodzi o to, aby dla zasady i dla większych wpływów do budżetu państwa utrudniać obywatelowi życie.

Przełom w podatkach: zapadła uchwała NSA, która zmienia wszystko, bo będzie można wznowić postępowanie zakończone ostateczną decyzją. Uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 października 2025 roku potwierdziła, że przesłanką wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną na wniosek strony mogą być okoliczności lub dowody, które były znane stronie w toku postępowania, lecz nie zostały przez nią powołane, o ile nie były one znane organowi prowadzącemu postępowanie. Uchwała sędziów NSA rozstrzyga dotychczasowe rozbieżności w orzecznictwie i ustala wykładnię literalną przepisu. Co zatem z postępowaniami, czy będzie fala wznowień?

Sąd orzekający w sprawie powinien być niezawisły. Sędzia musi być zatem niezależny, neutralny, obiektywny. Jest to wymogiem wymiaru sprawiedliwości. Nie zawsze jednak będą spełnione warunki ku temu by każdy sędzia w każdej sprawie mógł pozostać bezstronny. Prawo przewiduje stosowne rozwiązania w takich sytuacjach.

Zjawiska przemocy i mowy nienawiści stanowią jedne z najbardziej palących wyzwań współczesnych społeczeństw. Przybierają one różnorodne formy – od agresji fizycznej i psychicznej po mowę nienawiści w przestrzeni publicznej i wirtualnej. Jako takie godzą one w fundamenty demokratycznego państwa prawa, godność jednostki oraz spójność społeczną.

Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdził, że obowiązek podatkowy w podatku od spadków i darowizn powstał w związku z nabyciem roszczenia o odszkodowanie tytułem dziedziczenia, a obowiązek zgłoszenia tego nabycia właściwemu Naczelnikowi Urzędu Skarbowego powstał dla z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia o nabyciu spadku.

Dyrektor Krajowa Informacja Skarbowa wydał interpretację dotyczącą opodatkowania środków przekazywanych przez małżonka na zaspokojenie potrzeb rodziny w ustroju rozdzielności majątkowej. W odpowiedzi na zapytanie osoby fizycznej, organ stwierdził, że takie środki podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Wyjaśniamy, jakie było uzasadnienie takiego stanowiska dyrektora KIS.

W zależności od powagi zarzutów i stopnia zaawansowania sprawy kontakt z niemieckim wymiarem sprawiedliwości następuje poprzez:
1) przesłanie formularza z pytaniami przez policję,
2) przesłanie nam nakazu karnego (Strafbefehl) / aktu oskarżenia,
3) wezwanie na przesłuchanie bądź zatrzymanie przez policję.

Gwarancje procesowe przysługujące podejrzanym lub oskarżonym poniżej 18. roku życia mają być dostosowane do dyrektyw unijnych. Sejmowa komisja sprawiedliwości przyjęła rządowy projekt. Do projektu wprowadzono poprawki synchronizujące jego treść z niedawnymi zmianami w Kodeksie postępowania karnego.

Senat przyjął nowelę Kodeksu postępowania cywilnego dostosowującą do prawa unijnego przepisy o jurysdykcji ws. małżeńskich, odpowiedzialności rodzicielskiej oraz uprowadzeniach dzieci za granicę. Przesunięto też termin wejścia w życie reformy prawa karnego.

Łamanie praw pacjenta. Co grozi za złamanie praw pacjenta? W przypadku uzasadnionej skargi pacjenta w temacie naruszenia praw pacjenta, podmiot leczniczy może zostać zobowiązany do bezwzględnego zaniechania stosowania takich zachowań. Ale to nie wszystko – konsekwencji jest o wiele więcej i o różnym stopniu dotkliwości.

Wypadek w ruchu drogowym to bardzo trudne doświadczenie zarówno dla osoby, która w jego wyniku ucierpiała, jak i dla jej najbliższych. Oprócz traumy i niejednokrotnie długotrwałej rekonwalescencji związanej z uszczerbkiem na zdrowiu, ofiary muszą mierzyć się z załatwieniem wielu formalności. Często, skupiając się na roszczeniach dochodzonych od sprawcy wypadku i ubezpieczyciela w postępowaniu cywilnym, nie zdają sobie sprawy z możliwości dochodzenia swoich praw również w ramach prowadzonego postępowania karnego. Jaką więc rolę w postępowaniu karnym w sprawie wypadku może pełnić osoba pokrzywdzona?

Rzecznik Praw Dziecka przedstawił projekt systemowej analizy przypadków śmierci dzieci. Do najważniejszych rozwiązań należy powołanie rady ekspertów, która będzie badać okoliczności tragedii i uzupełnienie uprawnień rzecznika o możliwość występowania w sprawach karnych.

22 czerwca 2021 r. weszła w życie nowelizacja dotycząca procedur karnych w okresie pandemii. Zmiany dotyczą m.in. liczebności składów orzekających.

„Świadek koronny” jest pojęciem dość znanym. Zazwyczaj ludziom kojarzy się, że przysługują mu „jakieś korzyści”.

Nowelizację procedury karnej w okresie pandemii zakłada nowelizacja, którą przyjął Sejm. Co się zmieni?

Wzmocnienie ochrony prawnej pokrzywdzonych dzieci w postępowaniach karnych zakłada rządowa ustawa przyjęta przez senacką komisję. Na czym polega domniemanie małoletności pokrzywdzonego? co oznacza tzw. indywidualna ocena pokrzywdzonego?

Akta sprawy sądowej udostępnia się stronom, obrońcom, pełnomocnikom i przedstawicielom ustawowym. W jednej ze spraw prokurator utrudniał podejrzanemu dostęp do akt sprawy. Jego obrońca znalazł jednak na to sposób. Jaki?

W Dzienniku Ustaw zostały opublikowane rozporządzenia określające wzory pouczeń dla świadka, podejrzanego i pokrzywdzonego w postępowaniu karnym. Nowe akty prawne wejdą w życie 5 października 2020 r.

Wyrok nakazowy jest wydany bez przeprowadzenia rozprawy i bez udziału stron postępowania. O jego treści dowiadujemy się w momencie doręczenia odpisu z sądu. Co wówczas może zrobić strona, jaki jest termin na zaskarżenie i o czym należy pamiętać?

Instytucja warunkowego umorzenia postępowania jest swoistym testem dla sprawcy, który popełnił przestępstwo, jednak jego osobiste okoliczności pozwalają na zwolnienie od kary. Kto może liczyć na warunkowe umorzenie postępowania, jakie obowiązki ma sprawca w okresie próby i kiedy podejmuje się warunkowo umorzone postępowanie?

Apelacja opiekuna prawnego (matki), która nie została wezwana do sądu i kwestionowała poczytalność syna, została przez sąd odwoławczy uznana za niedopuszczalną. Rzecznik Praw Obywatelskich uznał, iż sąd odwoławczy błędnie ocenił, iż skoro opiekun prawny nie był uczestnikiem sprawy w I instancji, to nie może apelować i złożył kasację do Sądu Najwyższego. SN uwzględnił kasację, stwierdzając, iż matka oskarżonego miała prawo wnieść apelację.

Zabezpieczenie majątkowe jest środkiem przymusu, którego celem jest zabezpieczenie wykonania przyszłego wyroku skazującego w zakresie grożących podejrzanemu (oskarżonemu) dolegliwości o charakterze majątkowym. W założeniu ma ono zapobiegać ukryciu lub wyzbyciu się przez podejrzanego (oskarżonego) jego majątku i tym samym uchronić przed utrudnieniem lub udaremnieniem możliwości wykonania wyroku w zakresie grzywien, środków kompensacyjnych i innych świadczeń.

Łacińskie określenie "in dubio pro reo" jest często używane w mediach i stanowi część szerszej zasady określanej domniemaniem niewinności. Jaki jest zatem zakres zasady in dubio pro reo?

Prekluzja dowodowa jest jedną z najważniejszych zmian wprowadzonych przez nowelizację Kodeksu postępowania karnego. Nowe przepisy weszły w życie 5 października 2019 r. Czy skutkiem tych zmian może być odejście od zasady prawdy materialnej?

Powód występując z pozwem ma obowiązek dokładnie określić swoje żądanie, podać okoliczności faktyczne uzasadniające to żądanie oraz przedstawić dowody na ich poparcie. Pozwany nie może odmówić wdania się w spór - w odpowiedzi na pozew wypowiada się co do faktów zawartych w pozwie, a ponadto przedstawia własne twierdzenia i dowody na uzasadnienie podniesionych przez siebie zarzutów. Oprócz przedstawienia własnego stanowiska co do twierdzeń strony przeciwnej dotyczących faktów, pozwany jest obowiązany także wyszczególnić fakty, którym zaprzecza. Obligatoryjność składania repliki na pozew to jedna z szeregu zmian wprowadzonych nowelizacją kodeksu postępowania cywilnego z 2019 roku, która tak jak pozostałe, stanowi istotne novum w postępowaniu spornym przed sądem.

Definicji mediacji nie znajdziemy w Kodeksie postępowania karnego. Czym zatem jest mediacja? O jakich zasadach warto wiedzieć?

Świadek koronny jest tytułem, który można nadać podejrzanemu, jeśli ujawnił konkretne przestępstwo, w którym sam jest podejrzanym. Jakie kryteria należy spełnić aby zostać świadkiem koronnym, w jaki sposób są traktowane zeznania świadka koronnego i kiedy przysługuje ochrona?

Zdaniem RPO projekty pouczeń o uprawnieniach i obowiązkach podejrzanego, pokrzywdzonego i świadka w sprawach karnych zawierają wady. Jakich informacji brakuje w proponowanych wzorach?

Nowelizacja procedury karnej zbliża się wielkimi krokami. Ustawa z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw została podpisana przez Prezydenta RP w dniu 14 sierpnia 2019 r. Dnia 4 września 2019 r. ogłoszono ją z kolei w Dzienniku Ustaw. Większość przepisów wchodzi w życie po 30 dniach, wobec czego już w początkach października sądy karne będą procedować na nowych zasadach. Jedną z istotniejszych zmian, które budzić mogą wątpliwości z punktu widzenia prawa oskarżonego do obrony, jest możliwość prowadzania postępowania dowodowego pod usprawiedliwioną nieobecność oskarżonego, a niekiedy także jego obrońcy. Podstawowym celem jest tu rzecz jasna przyśpieszenie postępowania.

W polskim porządku prawnym przestępstwa są ścigane z urzędu, na wniosek pokrzywdzonego lub z oskarżenia prywatnego. Często zdarza się, że sprawcy unikają odpowiedzialności karnej z uwagi na brak wiedzy pokrzywdzonych odnośnie swoich praw. W związku z powyższym pojawia się pytanie, jakie przestępstwa wymagają złożenia wniosku przez pokrzywdzonego.

Nowelizacja Kodeksu postępowania karnego ma na celu przyspieszenie procesu. Jakie zmiany znajdziemy w uchwalonej przez Sejm ustawie?

Pojęcie pokrzywdzonego jest jednym z ważniejszych pojęć w procesie karnym, gdyż uzyskanie tego miana pozwala na aktywny udział w postępowaniu przygotowawczym, a w ostateczności pozwala na bycie jednym z oskarżycieli, po uprzednim złożeniu stosownego wniosku w sytuacji gdy sprawa trafi do sądu.

Sąd Najwyższy, uwzględniając kasację Rzecznika Praw Obywatelskich, orzekł 7 marca 2019 r., że postępowanie karne przeciwko osobie zaczyna się, gdy postanowienie o zarzucie zostaje jej ogłoszone, a nie gdy tylko zostaje ono sporządzone. Kasacja i wyrok SN dotyczyły sprawy, w której dwa sądy zawyżyły karę grożącą podsądnemu i błędnie uznały, że postępowanie zaczyna się od sporządzenia zarzutu - przez co o 5 lat wydłużyły termin przedawnienia karalności.

W postępowaniu karnym o przestępstwa seksualne postępowanie dowodowe często opiera się na relacjach sprawcy i ofiary. W takich przypadkach sąd musi zachować należytą ostrożność i szczególną wnikliwość w ocenie tych zeznań.

Nadchodzą duże zmiany w polskim procesie karnym - projekt z dnia 4 grudnia 2018 r. zawiera propozycję nowelizacji Kodeksu postępowania karnego, a także Kodeksu karnego wykonawczego oraz Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia. Nowe przepisy mają przyspieszyć postępowanie poprzez rezygnację ze zbędnego formalizmu, wprowadzić ułatwienia dla uczestników postępowania, związanych z udziałem w nim, oraz zapewnić szersze zabezpieczenie interesu społecznego w postępowaniu. Zapraszamy do zapoznania się z przewodnikiem po zmianach.

Czynność podjętą po upływie terminu zawitego przewidzianego do jej dokonania uważa się za bezskuteczną. W sytuacji, gdy niedotrzymanie terminu nastąpiło z przyczyn niezależnych od strony lub innej osoby, istnieje możliwość przywrócenia terminu zawitego do dokonania danej czynności. Jak powinien wyglądać wniosek o przywrócenie terminu zawitego?

Wiele terminów obecnych w postępowaniu karnym to tzw. terminy zawite. Czynność podjęta po upływie terminu zawitego jest bezskuteczna. Jednakże w sytuacji, gdy niedotrzymanie terminu nastąpiło z przyczyn niezależnych od strony, może ona starać się o przywrócenie terminu zawitego do dokonania danej czynności. O czym należy pamiętać przywracając termin w postępowaniu karnym?

Jednym z najważniejszym uprawnień oskarżonego w postępowaniu karnym jest prawo do obrony, w tym prawo do korzystania z pomocy obrońcy, o czym powinien zostać pouczony. Oskarżony, który nie jest reprezentowany przez obrońcę z wyboru, może żądać, aby wyznaczono mu obrońcę z urzędu, jeżeli wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów obrony bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania siebie i rodziny. Poniżej wzór wniosku o ustanowienie obrońcy z urzędu.

Umorzenie absorpcyjne jest to jeden ze sposobów umorzenia postępowania. Możliwość zastosowania umorzenia absorpcyjnego pojawia się po spełnieniu warunków określonych w art. 11 Kodeksu postępowania karnego (k.p.k.). Jakie są przesłanki zastosowania umorzenia absorpcyjnego?

Obecność w postępowaniu karnym możliwości ugodowego jego zakończenia jest obecnie zjawiskiem powszechnym w procedurach karnych wielu krajów. Pierwowzorem skazania bez rozprawy, jakie funkcjonuje od 1997 r. w prawie polskim była instytucja patteggiamento, istniejąca od 1981 roku we Włoszech.

W praktyce działalności gospodarczej zdarzają się sytuacje, gdy sprzedawca pomyłkowo wystawi fakturę na rzecz niewłaściwego nabywcy. Tryb postępowania z tak sporządzoną fakturą zależy przede wszystkim od ustalenia, czy została wprowadzona do obrotu prawnego. Wprowadzenie faktury do obrotu prawnego wymaga bowiem wystawienia odpowiedniej faktury korygującej. Sposób wystawienia korekty będzie z kolei warunkowy tym, komu przekazano błędnie sporządzoną fakturę. Czy została przekazana nabywcy, a pomyłka dotyczy wyłącznie jego danych zamieszczonych na fakturze, czy też fakturę przekazano podmiotowi niebędącemu faktycznym nabywcą towaru bądź usługi.

Ministerstwo Sprawiedliwości przygotowało reformę Kodeksu postępowania karnego. Proces ma być szybszy., a uzasadnienia wyroków bardziej zrozumiałe.

Pojęcie "pozew o zniesławienie" występuje w języku potocznym, natomiast w języku prawniczym określany jest jako pozew o ochronę dóbr osobistych. Jak napisać taki pozew? Czy konieczne jest uiszczenie opłaty?

W postępowaniu karnym generalną zasadą jest doręczanie pism adresatowi osobiście. Za doręczenie przesyłek odpowiada poczta, inny niż poczta podmiot trudniący się doręczaniem korespondencji, pracownik organu wysyłającego lub Policja. Co jednak w sytuacji, gdy adresata nie ma w mieszkaniu?

Oskarżony, który nie ma obrońcy z wyboru, może żądać, aby mu wyznaczono obrońcę z urzędu, jeżeli w sposób należyty wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania siebie i rodziny. Jak zatem wygląda wykazanie tych okoliczności i wnioskowanie o ustanowienie obrońcy z urzędu?

Oszustwo sądowe polega na tym, że sąd władny do rozporządzenia cudzym mieniem jest wprowadzany w błąd. Jak uwolnić się od odpowiedzialności z wadliwego zobowiązania wekslowego?

Każdy, dowiedziawszy się o popełnieniu przestępstwa ściganego z urzędu, ma społeczny obowiązek zawiadomić o tym prokuratora lub Policję. Tutaj znajdziesz przykładowy wzór pisemnego zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa ściganego z urzędu.

List żelazny zapewnia oskarżonemu (podejrzanemu), przebywającemu za granicą, pozostawanie na wolności do czasu zakończenia toczącego się przeciw niemu postępowania karnego, pod warunkiem, że spełni określone przesłanki. Decyzja Sądu nie jest jednak obligatoryjna.

Wyrok nakazowy w postępowaniu karnym stanowi pewnego rodzaju propozycję kary składaną oskarżonemu przez sąd. Zarówno oskarżony jak i oskarżyciel mają prawo odrzucić propozycję sądu – służy temu sprzeciw od wyroku nakazowego. Wnosząc sprzeciw należy bezwzględnie pamiętać o zachowaniu odpowiednich terminów.

Postępowanie karne, Postępowanie

Unikalna przyroda Cypla Helskiego na razie uratowana – decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego

Rewolucja w sporach z ZUS: sądy będą odsyłać nierzetelnie przygotowane sprawy z powrotem do urzędników

Przełom w podatkach - wreszcie coś dla podatników: zapadła uchwała NSA, która zmienia wszystko. Będzie można wznowić postępowanie zakończone ostateczną decyzją

Wyłączenie sędziego w sprawie karnej – przepisy, zasady, orzecznictwo

Środki reakcji prawnej na przemoc i nienawiść

Czy wykazanie następstwa prawnego po spadkobraniu to nabycie prawa majątkowego?

Czy środki przekazane przez małżonka na zaspokojenie potrzeb rodziny podlegają opodatkowaniu?

Sprawa karna w Niemczech. Co trzeba wiedzieć? Jak się zachować?

Gwarancje dla nieletnich przestępców mają być zgodne z unijnymi dyrektywami

Przesunięty termin wejścia w życie reformy prawa karnego?

Co grozi za złamanie praw pacjenta?

Prawa pokrzywdzonego w wypadku komunikacyjnym w ramach postępowania karnego

Systemowa analiza przypadków śmierci dzieci - projekt RPD

Nowelizacja procedur karnych w okresie pandemii

Świadek koronny, czyli jaki?

Procedura karna w okresie pandemii - zmiany

Prace nad ustawą wzmacniającą ochronę pokrzywdzonych dzieci

Utrudniony dostęp do akt sprawy - czy jest na to sposób?

Nowe wzory pouczeń w postępowaniu karnym w 2020 r.

Sprzeciw od wyroku nakazowego w sprawach karnych i w sprawach o wykroczenie (przykłady)

Warunkowe umorzenie postępowania - podstawowe informacje

SN: Opiekun prawny osoby ubezwłasnowolnionej może złożyć apelację w jej sprawie

Zabezpieczenie majątkowe w postępowaniu karnym

Zasada in dubio pro reo w procesie karnym

Prekluzja dowodowa w sprawach karnych - możliwe skutki nowelizacji KPK

Postępowanie dowodowe w procesie cywilnym po zmianach

Mediacja w postępowaniu karnym - definicja i zasady

Świadek koronny - podstawowe informacje

Projekty pouczeń dla podejrzanego, pokrzywdzonego i świadka - wady według RPO

Postępowanie dowodowe pod nieobecność oskarżonego

Jakie przestępstwa są ścigane na wniosek pokrzywdzonego według Kodeksu karnego?

Przyspieszenie postępowania karnego - projektowane zmiany

Kto jest pokrzywdzonym w procesie karnym?

Kiedy rozpoczyna się postępowanie karne przeciwko osobie

Przestępstwa seksualne - jakie dowody?

Duże zmiany w procesie karnym - przewodnik po nowelizacji

Wniosek o przywrócenie terminu zawitego w postępowaniu karnym 2019 – WZÓR

Przywrócenie terminu w postępowaniu karnym

Wniosek o ustanowienie obrońcy z urzędu 2018/2019 – WZÓR

Czym jest umorzenie absorpcyjne w postępowaniu karnym?

Ugoda z prokuratorem, czyli skazanie bez rozprawy. Kiedy jest to możliwe?

Jak postępować z fakturami wystawionymi pomyłkowo na rzecz niewłaściwego podmiotu

Reforma Kodeksu postępowania karnego - proces ma być szybszy

Jak napisać pozew o zniesławienie?

Jak doręczane są przesyłki w postępowaniu karnym?

Obrona z urzędu w postępowaniu karnym

Weksel in blanco - jak ochronić majątek przed wadliwym zobowiązaniem?

Wzór zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa

List żelazny - jak wystąpić o jego wydanie?

Wzór sprzeciwu od wyroku nakazowego