Świadczenie wychowawcze (500 plus) dla samotnych rodziców w 2019 r. - ważne zmiany

500 zł na dziecko dla samotnego rodzica - co z alimentami?

Dotychczas samotnemu rodzicowi świadczenie nie przysługiwało, jeżeli na dane dziecko nie zostało ustalone świadczenie alimentacyjne na podstawie tytułu wykonawczego pochodzącego lub zatwierdzonego przez sąd. Stanowił o tym art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (dalej jako: ustawa).

Wyjątki od tej reguły stanowiły sytuacje, gdy:

- nie żyło drugie z rodziców dziecka;

- ojciec dziecka nie był znany;

- powództwo o ustalenie świadczenia alimentacyjnego od drugiego z rodziców zostało oddalone;

- sąd zobowiązał jedno z rodziców do ponoszenia całkowitych kosztów utrzymania dziecka i nie zobowiązał drugiego do świadczenia alimentacyjnego na rzecz tego dziecka;

- dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu było pod opieką naprzemienną obojga rodziców sprawowaną w porównywalnych i powtarzających się okresach.

Wymóg ten wzbudzał sporo kontrowersji. W wyroku z dnia 18 września 2018 r. (sygn. akt I SA/Wa 601/18) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, iż "art. 8 ust. 2 ustawy znajduje zastosowanie w sytuacji, gdy wniosek o przyznanie świadczenia wychowawczego dotyczy pierwszego dziecka. Oznacza to, że przepis ten nie będzie miał zastosowania gdy wniosek o przyznanie świadczenia wychowawczego dotyczy drugiego i kolejnego dziecka (...) Świadczenie wychowawcze przysługuje bowiem, na każde drugie i kolejne dziecko, bez kryterium dochodowego i dodatkowych warunków".

Nowelizacja ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci uchyliła ten przepis. Od 1 lipca 2019 r. prawo do świadczenia nie będzie już uzależnione od ustalenia alimentów na dziecko od drugiego rodzica.

Zniknie również kryterium dochodowe, które należy spełnić, aby otrzymać pieniądze na pierwsze dziecko.

Od lipca matce lub ojcu będzie przysługiwało świadczenie, jeżeli dziecko wspólnie zamieszkuje i pozostaje na utrzymaniu rodzica.

Tak jak dotychczas w przypadku gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obydwojga rodziców rozwiedzionych, żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu sprawowaną w porównywalnych i powtarzających się okresach, kwotę świadczenia wychowawczego ustala się każdemu z rodziców w wysokości 250 zł.

Osobą samotnie wychowującą dziecko w rozumieniu ustawy jest panna, kawaler, wdowa, wdowiec, osoba pozostająca w separacji orzeczonej prawomocnym wyrokiem sądu, osoba rozwiedziona, chyba że wychowuje wspólnie co najmniej jedno dziecko z jego rodzicem.

Śmierć rodzica a ciągłość świadczeń

Ważne zmiany dotyczą również sytuacji, gdy :

• rodzic, któremu zostało przyznane świadczenie zmarł

W takim przypadku prawo do świadczenia zostanie ustalone począwszy od dnia śmierci rodzica, nie wcześniej jednak niż od pierwszego dnia miesiąca następującego po ostatnim miesiącu, za który zmarłemu rodzicowi wypłacono świadczenie. W terminie trzech miesięcy od śmierci z wnioskiem powinien jednak wystąpić drugi rodzic.

• rodzic zmarł po złożeniu wniosku o świadczenie, ale przed jego rozpatrzeniem

Podobnie jak w powyższej sytuacji termin na złożenie wniosku przez żyjącego rodzica wynosi trzy miesiące. Wówczas organ przyjmie za datę złożenia wniosku datę wniesienia go przez zmarłego rodzica i na tej podstawie ustali prawo do świadczenia.

Rozwiązania te mają na celu zapewnienie ciągłości wypłacanych świadczeń na dziecko w przypadku śmierci jednego z rodziców.

Podstawa prawna:

Ustawa z dnia 26 kwietnia 2019 r. o zmianie ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r., poz. 924);

Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (j. t. Dz. U. z 2018 r. poz. 2134 z późn. zm.)

Polecamy serwis: 500 plus