Odrzucenie spadku a zrzeczenie się dziedziczenia

Odrzucenie spadku następuje już po śmierci spadkodawcy. Jest to jednostronne oświadczenie woli potencjalnego spadkobiercy, składane przed notariuszem bądź sądem w ciągu sześciu miesięcy od dowiedzenia się o dziedziczeniu (najczęściej - od chwili dowiedzenia się o śmierci spadkodawcy). Oznacza odmowę przyjęcia zarówno majątku, jak i długów spadkowych.

Odrzucenie spadku - wyłączenie od dziedziczenia

Instytucja ta stanowi jedną z trzech możliwości (obok przyjęcia spadku wprost bądź przyjęcia spadku z dobrodziejstwem inwentarza), jaką ma do dyspozycji spadkobierca, podejmując decyzję w zakresie spadku. Skutkiem odrzucenia spadku jest wyłączenie od dziedziczenia, co traktowane jest przez przepisy w ten sposób, jakby osoba taka nie dożyła otwarcia spadku. W przypadku odrzucenia spadku, do dziedziczenia powołani zostaną zstępni odrzucającego spadek np. wnuki spadkodawcy, ewentualnie kolejne osoby zgodnie z zasadami dotyczącymi dziedziczenia ustawowego. Oświadczenie o odrzuceniu spadku jest najczęściej składane w sytuacji, gdy długi wchodzące w skład spadku przewyższają jego wartość. Jest to więc jeden ze sposobów zwolnienia się od dziedziczenia długów spadkowych.

Spadkobierca ma trzy możliwości: odrzucenie spadku, przyjęcie spadku wprost bądź przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza.

Zobacz również: Przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza

Zrzeczenie się dziedziczenia - umowa

Zrzeczenie się dziedziczenia jest natomiast umową (w formie aktu notarialnego), jaką przyszły spadkodawca za życia zawiera ze spadkobiercą ustawowym. Strony umawiają się, że dana osoba nie będzie dziedziczyła po spadkodawcy.

W praktyce taka umowa jest zawierana wówczas, gdy np. rodzic za życia obdarował jedno dziecko znacznym majątkiem i pragnie, żeby po jego śmierci wyłącznie drugie dziecko odziedziczyło pozostały majątek.

Zrzeczenie się dziedziczenia obejmuje również zstępnych (dzieci, wnuki) zrzekającego się, chyba że umówiono się inaczej. Zrzekający się oraz jego zstępni (dzieci, wnuki), których obejmuje zrzeczenie się dziedziczenia, zostają wyłączeni od dziedziczenia, tak jakby nie dożyli otwarcia spadku. Oznacza to, że spadek dziedziczą pozostali spadkobiercy. Jest to podstawowa różnica pomiędzy odrzuceniem spadku a zawarciem umowy o zrzeczenie się dziedziczenia.

Polecamy serwis: Prawo spadkowe