Prawo

Alimenty to nie tylko obowiązek rodziców wobec dzieci. Polskie prawo przewiduje także odwrotną sytuację – dorosłe dziecko może być zobowiązane do alimentowania swojego rodzica. Kiedy rodzic może żądać wsparcia finansowego od potomstwa, ile musi płacić dziecko i w jakich sytuacjach można odmówić?

Warto wiedzieć, że w dniu 9 maja 1950 roku Robert Schuman, ówczesny francuski minister spraw zagranicznych, wygłosił przełomowe przemówienie, w którym zaproponował plan zacieśnienia współpracy europejskiej. Ogłoszona wówczas deklaracja Schumana otworzyła nowy rozdział w dziejach kontynentu – rozdział pokoju, wzajemnej integracji i wspólnego działania – stając się fundamentem dzisiejszej Unii Europejskiej. Tak więc Dzień Europy ma miejsce 9 maja. Piszemy o Europie w czasie niepewności, bo 39 proc. Europejczyków nie wierzy w lepszą przyszłość UE.

Od marca 2026 roku kobiety po ukończeniu 56 lat oraz mężczyźni, którzy mają powyżej 61 lat, mogą otrzymywać stałe wsparcie finansowe sięgające niemal 2000 zł miesięcznie. Świadczenie jest wypłacane regularnie i nie wiąże się z koniecznością przejścia na emeryturę. Nie przysługuje ono jednak wszystkim – jego otrzymanie zależy od spełnienia określonych warunków, dlatego warto sprawdzić, kto dokładnie ma do niego prawo i na jakich zasadach jest przyznawane.

Renta socjalna to świadczenie, którego przyznanie nie zależy od stażu pracy ani od pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Aby jednak móc ją otrzymać, należy spełnić określone warunki. ZUS odpowiada też na pytania ile wynosi obecnie renta socjalna i czy pobierając to świadczenie można pracować?

O likwidacji abonamentu RTV mówiło się wiele od dłuższego czasu. Mamy wreszcie pierwszy prawny konkret w tej sprawie, a jest nim projekt nowelizacji ustawy o radiofonii i telewizji oraz niektórych innych ustaw, którego obszerne założenia zostały opublikowane 5 grudnia 2025 r. w Wykazie prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów. 8 grudnia 2025 r. opublikowano już sam projekt, który przewiduje wprost uchylenie ustawy o opłatach abonamentowych od 2027 roku, a co za tym idzie likwidację obowiązku płacenia tzw. abonamentu RTV. Za opracowanie projektu jest odpowiedzialny Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Projekt – zgodnie z założeniami MKiDN - ma być przyjęty przez Radę Ministrów i skierowany do Sejmu w II albo III kwartale 2026 r. Ale w opinii z 29 grudnia 2025 r. Minister Finansów Gospodarki uznał, że w budżecie państwa do 2028 r. nie ma pieniędzy na media publiczne i trzeba zastąpić opłatę abonamentową innym źródłem dochodów.

Każdy zasługuje na spokój i komfort we własnym domu. Czasem zachowanie sąsiadów – od głośnych imprez, remontów w niedozwolonych godzinach, poprzez niekontrolowane grillowanie na balkonach, aż po palenie ognisk na pobliskiej posesji – mogą znacząco obniżać jakość życia. Dodatkowo, sytuacje takie jak nadmierna ilość dymu czy niewłaściwe zagospodarowanie zieleni, w tym drzewa z gałęziami przekraczającymi granicę działki, mogą prowadzić do sporów. Współczesne prawo sąsiedzkie oferuje kilka sposobów rozwiązania konfliktu, zaczynając od polubownego porozumienia, a kończąc na postępowaniu sądowym. Poniżej przedstawiamy szczegółowe kroki, które warto podjąć w obliczu zakłócania spokoju przez sąsiada.

Zasadnicza część nowelizacji z 11 marca 2026 r. ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy, kodeksu pracy oraz niektórych innych ustaw, ma wejść w życie 8 lipca br. Skutkiem tych zmian będzie przyznanie Państwowej Inspekcji Pracy nowych uprawnień, które pozwolą jej na stwierdzanie istnienia stosunku pracy w drodze decyzji administracyjnej. Istotnie wzrosną też grzywny dla pracodawców,. Będzie to miało zauważalne skutki dla wszystkich przedsiębiorców prowadzących współpracę na podstawie umów cywilnoprawnych i B2B. Co prawda Prezydent RP podpisał tę nowelizację, jednocześnie kierując ją do Trybunału Konstytucyjnego w trybie kontroli następczej – ale nie wstrzymuje to wejścia w życie nowych przepisów.

ZUS informuje, że od 1 marca 2026 roku wzrosła maksymalna wysokość świadczeń wypłacanych w zbiegu z rentą rodzinną w ramach tzw. renty wdowiej. Po marcowej waloryzacji limit ten zwiększył się o niemal 300 zł i wynosi 5 935,47 zł brutto. ZUS wyjaśnia też jakie są skutki przekroczenia tego limitu.

W całej Polsce ponad milion osób uzyskało z ZUS-u prawo do renty wdowiej i pobiera to świadczenie. W 2026 roku świadczenia w zbiegu (potocznie zwane rentą wdowią) można otrzymywać w wysokości 100% własnej emerytury lub renty oraz 15 proc. renty rodzinnej po zmarłym małżonku - albo odwrotnie: 100% renty po małżonku i 15% własnego świadczenia. ZUS informuje, że od stycznia 2027 r. druga część świadczenia wzrośnie z 15 proc. do 25 proc., a ZUS przeliczy renty wdowie z urzędu bez konieczności składania wniosków.

W wykazie prac legislacyjnych i programowych rządu opublikowano 28 kwietnia 2026 r. w założenia nowelizacji ustawy o kierujących pojazdami. Nowelizacja ta ma na celu uproszczenie zasad egzaminowania kandydatów na kierowców i kierowców. Chodzi także o położenie większego nacisku na weryfikację umiejętności kluczowych z punktu widzenia praktyki prowadzenia pojazdu – temu m.in. ma służyć likwidacja egzaminu praktycznego na placu manewrowym dla kategorii B i B1 oraz oparcie egzaminu praktycznego na rzeczywistym uczestnictwie osoby egzaminowanej w ruchu drogowym. Nad projektem tej nowelizacji pracuje Ministerstwo Infrastruktury.

Choć zadaszenie miejsca postojowego wydaje się nieskomplikowane od strony technicznej – zdecydowanie nie jest takie w świetle prawa budowlanego i w praktyce – wiele wiat (zarówno tych samochodowych, jak i przeznaczonych do przechowywania drewna, czyli tzw. drewutni) znajdujących się przy polskich domach, posadowionych jest niezgodnie z przepisami i może zostać zakwalifikowanych jako samowola budowlana, która może znacznie uszczuplić portfel właściciela takiej wiaty. Zabronione jest zwłaszcza „stawianie” wiat w zbyt bliskiej odległości od granicy nieruchomości i okien domu sąsiada (co bywa w Polsce częstą praktyką).

Zanim świadek zostanie wezwany do składania zeznań musi dotrzeć pod salę rozpraw. Czego można się spodziewać w budynku sądu i w jakim sposób można się zorientować ile czasu będzie trzeba w nim spędzić?

Zapomnijcie o Karcie Dużej Rodziny jako o zwykłej zniżkowej karcie! W 2026, też w maju, zyskuje ona zupełnie nowy wymiar. Dzięki połączeniu z przepisami o rynku pracy, KDR staje się realnym wsparciem dla rodziców wielodzietnych, którzy chcą lub muszą wrócić do pracy. Nowe prawo ma chronić ich przed dyskryminacją i doceniać trud ich sytuacji. Co to oznacza w praktyce? Sprawdźmy, jakie profity czekają na posiadaczy Karty w maju 2026 r.!

Pracodawcy obawiają się zmian w zakresie przeciwdziałania mobbingowi. I słusznie, bo znowelizowane regulacje nie tylko przeniosą na nich ciężar dowodu, ale też istotnie podwyższą wartość minimalnego odszkodowania dla ofiary mobbingu.

Referendum: jak brzmi pytanie do Polaków w sprawie unijnej polityki klimatycznej? Prezydent Karol Nawrocki zgłasza wniosek o referendum. W przeprowadzeniu ogólnopolskiego referendum zdecyduje Senat RP. Kiedy miałoby się odbyć głosowanie w referendum?

Symbol przyczyny niepełnosprawności 05-R jest jednym z ważnych elementów orzeczenia. Co oznacza? Czy daje prawo do szczególnych ulg i świadczeń? Na jaką pomoc mogą w 2026 roku liczyć osoby z niepełnosprawnością ruchu? Odpowiadamy na ważne pytania.

W 2026 roku listy z urzędów i awiza stały się rzadkością – przynajmniej dla tych, którzy mają e-Doręczenia. To dziś podstawowy kanałe komunikacji podmiotów publicznych z obywatelami i firmami. Zmiana już obowiązuje od stycznia - czy na pewno masz swój adres w BAE? Polecone z urzędu nie docierają? Nie masz zostawionego awizo? Może urząd doręczył już ważne pismo, a termin biegnie lub już upłynął?

Chociaż nazwy te brzmią podobnie, to w praktyce wyłączenie od dziedziczenia i wydziedziczenie są różnymi instytucjami prawa spadkowego. Na czym polega wyłączenie od dziedziczenia? Czy testament negatywny pozbawi niedoszłego spadkobiercę zachowku? Kiedy wydziedziczenie jest skuteczne? Odpowiadamy na ważne pytania!

W dniu 9 kwietnia 2026 r. w wykazie prac legislacyjnych Rady Ministrów został opublikowany projekt rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie ewidencji kierujących pojazdami naruszających przepisy ruchu drogowego, który ma istotnie ograniczyć możliwość zmniejszania przez kierowców liczby punktów karnych za popełnione naruszenia w związku z poddawaniem się szkoleniom (tzw. kursom reedukacyjnym).

ZUS informuje, że od 1 marca 2026 r. wzrosły limity przychodu dla pracujących wcześniejszych emerytów i rencistów. Dopuszczalne progi dorabiania w porównaniu z wcześniej obowiązującymi kwotami zwiększyły się o 298,30 zł oraz o 553,90 zł.

W poniedziałek, 4 maja 2026 r. do uzgodnień międzyresortowych, konsultacji publicznych i do opiniowania trafił projekt rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie opłat za udostępnianie danych z rejestrów mieszkańców oraz rejestru PESEL. Chodzi o wprowadzenie dla określonej grupy podmiotów możliwości pobrania za odpłatnością dodatkowych danych z rejestru PESEL.

Wokół obowiązku alimentacyjnego rodziców względem dzieci narosło wiele mitów. Co wpływa na wysokość alimentów? Czy jest granica wieku, do której płaci się alimenty? Co w przypadku tzw. opieki naprzemiennej? Oto przydatny poradnik.

Jeżeli pracownik ma za sobą miesiące lub lata prowadzenia własnej działalności albo pracy na umowach zlecenia, to od 1 maja 2026 r. te okresy mogą oficjalnie powiększyć jego staż pracy u obecnego pracodawcy. Jednak w tym celu konieczne jest w uzyskanie z ZUS zaświadczenia potwierdzającego okresy ubezpieczenia. ZUS wyjaśnia jakie zatrudnienie można doliczyć do stażu pracy oraz jak złożyć wniosek aby uzyskać stosowne zaświadczenie.

Uchwalona (i podpisana) przez Prezydenta nowelizacja ustawy o PIP może od 8 lipca 2026 r. zdezorganizować i nawet częściowo zniszczyć nie tylko polski biznes, lecz również tysiące nieprowadzących działalności gospodarczej podmiotów korzystających z usług samozatrudnionych, przy okazji likwidując również ich firmy – pisze prof. dr hab. Witold Modzelewski. Tu wszyscy będą poszkodowani: zleceniodawcy, zleceniobiorcy, budżet państwa, samorząd terytorialny, ZUS, a nawet instytucje publiczne. Pomysł, aby urzędnik mógł arbitralnie narzucać stronom umowy dużo bardziej niekorzystną formę opodatkowania (i „oskładkowania), jest aktem wrogości wobec obywateli choć na usprawiedliwienie naszej klasy politycznej zasługuje tylko to, że jest to „unijny import regulacyjny”, czyli tak każe Bruksela.

W wielu regionach Polski, temperatury zewnętrzne zaczynają już przypominać te wiosenne, co jest wystarczającą motywacją do rozpoczęcia pozimowych porządków w przydomowych ogródkach. Tych jednak nie wykonamy bez niezbędnych narzędzi ogrodowych (często niemałych gabarytów, jak choćby – kosiarka). Narzędzia te, jak i rowery, zapasowe opony do samochodu i wiele innych rzeczy, których (z oczywistych przyczyn) nie chcemy trzymać w domu – trzeba gdzieś przechowywać, a najlepszym miejscem do tego jest – szopa ogrodowa (domek narzędziowy). Posadowienie takiej szopy, choć technicznie nieskomplikowane i łatwe do wykonania w kilka godzin, nawet dla „amatorów” – jeżeli zostanie dokonane niezgodnie z zawiłymi i pełnymi pułapek przepisami prawa budowlanego i bez wymaganych zgód administracyjnych – może jednak właściciela nieruchomości słono kosztować.