| IFK | IRB | INFORLEX | GAZETA PRAWNA | INFORORGANIZER | APLIKACJE | KARIERA | SKLEP
Jesteś tutaj: STRONA GŁÓWNA > Infor.pl > Prawo > Konsument i umowy > Umowy > Postanowienia ogólne > Umowa prorogacyjna

Umowa prorogacyjna

Zgodnie z przepisami k.p.c. sądem właściwym do rozpoznawania spraw wynikających z umowy jest sąd właściwy ze względu na miejsce zamieszkania pozwanego. Jednakże strony w umowie mogą określić inną właściwość sądu.

Roszczenia wynikające ze stosunku prawnego rozpatruje właściwy sąd. Przy czym mamy do czynienia z właściwością miejscową i właściwością rzeczową.

Właściwość miejscowa i rzeczowa

Pytanie o właściwość rzeczową sprowadza się do tego czy daną sprawę w pierwszej instancji rozstrzyga sąd rejonowy czy sąd okręgowy?

Co do zasady właściwym jest sąd rejonowy tylko w nielicznych wypadkach mamy do czynienia z właściwością sądu okręgowego w pierwszej instancji. Dotyczy to spraw o znacznej wartości przedmiotu sporu, albo spraw skomplikowanych (np. sprawy o naruszenie dóbr osobistych).

Pytanie o właściwość miejscową to z kolei pytanie o to gdzie położony sąd będzie rozpatrywał sprawę. W tym wypadku regułą jest, że sprawę rozstrzyga sąd właściwy ze względu na miejsce zamieszkania pozwanego.

Właściwości rzeczowej nie można zmieniać z drodze umowy prorogacyjnej.

Umowa prorogacyjna

Umowa prorogacyjna to umowa w której strony określają jaki sąd będzie właściwy miejscowo do rozstrzygania sporów wynikłych z danego stosunku prawnego. Strony nie mają jednak zupełnej dowolności w wyborze sądu.

Po pierwsze nie mogą w drodze umowy zmieniać właściwości rzeczowej. Oznacza to, że jeżeli kodeks postępowania cywilnego stanowi, że właściwy jest sąd rejonowy wtedy strony nie mogą w umowie postanowić, że zaistniałe spory będzie rozpatrywał sąd okręgowy.

Po drugie strony mogą ustalać w drodze umowy tylko właściwość sądu w procesie. Nie mogą natomiast umawiać się co do właściwości sądu w postępowaniu nieprocesowym (np. w sprawach o podział majątku).

Po trzecie nie można zmieniać umownie właściwości wyłącznej.

Umowa prorogacyjna może dotyczyć zarówno sporów przyszłych jak i już wynikłych.

Właściwość wyłączna

Zgodnie z przepisami k.p.c. właściwość dzieli się nie tylko na rzeczową i miejscową ale również na ogólną, przemienną i wyłączną.

O właściwości przemiennej mówimy wtedy gdy kodeks wymienia dwa lub więcej sądów, które uprawnione są do rozpatrywania sporów wynikających z danego stosunku prawnego.

Właściwość wyłączna to sytuacja gdy jedynym sądem mogącym rozstrzygać sprawy jest sąd określony w kodeksie postępowania cywilnego.

Według kodeksu właściwość wyłączna jest m. in. sprawach:

  • dotyczące nieruchomości,
  • dotyczących spadków,
  • dotyczących spraw między rodzicami a dziećmi.

Czytaj także

Narzędzia

POLECANE

reklama

Ostatnio na forum

RODO 2018

Eksperci portalu infor.pl

Bridgestone

To czołowy światowy producent opon do samochodów osobowych, dostawczych, ciężarowych, motocykli, maszyn rolniczych, samolotów oraz maszyn do robót ziemnych, a także dostawca rozwiązań w zakresie bieżnikowania Bandag dla samochodów ciężarowych.

Zostań ekspertem portalu Infor.pl »