REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.
Dowody w sądzie, nieważność czynności prawnej, prekluzja dowodowa a postępowanie gospodarcze. fot. Fotolia
Dowody w sądzie, nieważność czynności prawnej, prekluzja dowodowa a postępowanie gospodarcze. fot. Fotolia

REKLAMA

REKLAMA

Co do zasady sąd będzie brał z urzędu pod uwagę nieważność zawartej przez strony umowy. Kwalifikacja prawna będzie jednak dokonana na podstawie okoliczności faktycznych udowodnionych przez strony. To oznacza, że istotne znaczenie może mieć prekluzja dowodowa.

Nieważność czynności prawnej

Przepisy prawa wiążą z wadliwością dokonywanych czynności prawnych rozmaite konsekwencje. Najdalej idącą jest sankcja nieważności bezwzględnej. Zgodnie z art. 58 Kodeksu cywilnego nieważne będą czynności prawne sprzeczne z ustawą albo mające na celu obejście ustawy. Odpowiednie przepisy mogą jednak niekiedy przewidywać inny skutek, w szczególności zastąpienie nieważnych postanowień czynności prawnej odpowiednimi przepisami ustawy. Jak stanowi art. 58 par. 2 Kodeksu cywilnego taki sam skutek będzie miała czynność prawna sprzeczna z zasadami współżycia społecznego.

REKLAMA

REKLAMA

Nieważna będzie zatem umowa (jest to bowiem czynność prawna), która zostanie zawarta w formie ustnej, chociaż ustawa pod rygorem nieważności wymaga dla niej formy aktu notarialnego.

Naruszenie art. 58 Kodeksu cywilnego będzie skutkowało nieważnością czynności od samego początku. Czynność prawna dokonana z naruszeniem art. 58 po prostu nie wywoła zamierzonych skutków prawnych. Taka nieważność nastąpi z mocy samego prawa. Powołać na nią może się każdy, kto ma w tym interes prawny. Przy tym sąd powszechny jest obowiązany do uwzględnienia nieważności z urzędu (por. wyrok Sądu Najwyższego z 3 listopada 2010 r. o sygn. V CSK 142/10).

Nieważność czynności prawnej sprzecznej z ustawą lub zasadami współżycia społecznego będzie brana przez sąd pod uwagę z urzędu. Sąd jest obowiązany uwzględnić fakt nieważności nawet, jeżeli strona nie zgłaszała takiego zarzutu.

REKLAMA

Zobacz: Interes prawny przy powództwie o ustalenie

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Nieważność w procesie sądowym

Fakt, iż sąd z urzędu rozpatruje nieważność czynności prawnej nie oznacza jednak, że strona może zupełnie pominąć tę kwestie w czasie procesu cywilnego. W cytowanym powyżej orzeczeniu (V CSK 142/10) Sąd Najwyższy wyraźnie bowiem wskazuje, iż ocena nieważności czynności jest dokonywana w oparciu o materiał dowodowy zgodnie z przepisami prawa procesowego. Co do zasady więc sąd będzie orzekał w oparciu o dowody, które przedstawiła strona.


Prekluzja dowodowa

Może mieć to istotne znaczenie w przypadku trybów postępowania, w których istnieć będzie prekluzja dowodowa. Dotyczy to m.in. postępowania związanego z wydaniem nakazu zapłaty, czy postępowania w sprawach gospodarczych.

Prekluzja dowodowa oznacza, że strona postępowania jest obowiązana zgłosić wszelkie dowody, twierdzenia i zarzuty w pierwszym swoim piśmie (pozew, odpowiedź na pozew) pod rygorem utraty prawa ich dalszego powoływania. Późniejsze powołanie innych dowodów jest możliwe tylko w określonych sytuacjach (gdy ich wcześniejsze powołanie nie było możliwe lub konieczne).

Zobacz: Co to jest prekluzja dowodowa?

Sama prekluzja dowodowa nie odnosi się co prawda do możliwości podnoszenia zarzutu nieważności czynności prawnej a to właśnie z uwagi na obowiązek jego rozpatrzenia przez sąd z urzędu. Istotne w tym miejscu może być jednak to, że kwestia wadliwości czynności powodująca nieważność będzie rozpatrywana na podstawie materiału dowodowego, który został w sprawie ujawniony. Brak zgłoszenia odpowiednich wniosków dowodowych na określone okoliczności, które mogłyby prowadzić do stwierdzenia nieważności, w obliczu prekluzji dowodowej mogą stronie uniemożliwić osiągnięcie takiego skutku.

W ramach postępowania gospodarczego obowiązuje prekluzja dowodowa. Powód w pozwie nie wskazał okoliczności oraz dowodów na ich poparcie, które przemawiałyby za tym, iż umowa z pozwanym została zawarta z naruszeniem zasad współżycia społecznego. Wobec zaistnienia prekluzji dowodowej nie będzie mógł ich dalej powołać, a sąd z uwagi na brak odpowiedniego materiału dowodowego nie stwierdzi nieważności czynności. Wynika to faktu, iż zgodność czynności z zasadami współżycia społecznego zależy (udowodnionych) okoliczności danego stanu faktycznego – tak Sąd Najwyższy w wyroku z 9 października 2009 r. o sygn. IV CSK 157/09.

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

REKLAMA

Prawo
Uchwała trzech Izb Sądu Najwyższego z 18 listopada 2026 r. (III CZP 41/26) a stosowanie wyroku TK SK 140/20

18 listopada 2026 r. połączone trzy Izby Sądu Najwyższego podjęły uchwałę w sprawie III CZP 41/26. Rozstrzygnięcie dotyczy skutków prawnych orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego, które nie zostały opublikowane w Dzienniku Ustaw. Kwestia ta ma szczególne znaczenie dla emerytów zamierzających dochodzić swoich praw na podstawie wyroku TK z 4 czerwca 2024 r., sygn. SK 140/20.

System kaucyjny w 2027 roku. Wyższa opłata znacznie zwiększy ceny napojów

System kaucyjny w Polsce coraz bardziej się rozwija i osiąga rekordowe wyniki. Ministerstwo Klimatu i Środowiska planuje włączyć do systemu małe butelki po alkoholu, tzw. małpki. W przyszłym roku wzrośnie też opłata produktowa, co spowoduje wzrost ceny napojów.

Trzy Izby SN troszeczkę pomogły 120 000 emerytom. Wątpliwe jednak, aby ZUS uznał uchwałę. I przeliczył sam z siebie emerytury

Teoretycznie ZUS pomógł 120 000 emerytom szukającym od dwóch lat pomocy co do możliwości przeliczenia emerytur (problem około 120 000 osób). 18 listopada 2026 r. zapadła uchwała trzech Izb Sądu Najwyższego (III CZP 41/26) o stosowaniu m.in. wyroków TK, które nie zostały opublikowane w Dzienniku Ustaw. Okazuje się, że publikacja nie jest potrzebna i wyrok obowiązuje. Ale spodziewam się, że ZUS stwierdzi, że uchwała SNgo nie obowiązuje.

Podświetlenie budynków na czerwono – Międzynarodowy Dzień Przeciwdziałania Przemocy Wobec Dzieci

Dziś o godzinie 17 budynki zostaną podświetlone na czerwono w Międzynarodowym Dniu Przeciwdziałania Przemocy Wobec Dzieci, na zakończenie trzeciej edycji kampanii Dzieciństwo bez Przemocy, która rozpoczęła się 5 października 2026 roku. Jej tematem przewodnim była przemoc psychiczna.

REKLAMA

Pierwszy dzień zimy. Kiedy wypada astronomiczna i kalendarzowa zima w 2026 r.?

Zima 2026. Kiedy przypada pierwszy dzień kalendarzowej i astronomicznej zimy? Kiedy jest najkrótszy dzień w roku? Czym jest zima meteorologiczna?  

Asystent osobisty na 2027 r. Ruszyły nabory w miastach, a prezydent właśnie podpisał nową ustawę

Z asystentem można dotrzeć do lekarza, załatwić sprawę w urzędzie albo wyjść na spotkanie. Ruszyły zapisy na bezpłatną pomoc w 2027 r. Od miejsca zamieszkania zależy, do kiedy można się zgłosić i jakie orzeczenie trzeba przedstawić.

Polski nie stać na jednorazowe budynki. Architekci ostrzegają przed kosztowną przyszłością miast

Szkoły, szpitale, urzędy czy osiedla, które powstają dzisiaj, będą służyć nam przez kolejne dziesięciolecia. Tylko czy sprostają potrzebom przyszłych pokoleń? Polska się starzeje, rodzi się coraz mniej dzieci, a sposób, w jaki mieszkamy i korzystamy z przestrzeni, nieustannie się zmienia. Tymczasem decyzje inwestycyjne podejmowane dziś mogą mieć konsekwencje dla naszych portfeli przez wiele lat. To, co na etapie budowy wydaje się oszczędnością, w przyszłości może oznaczać miliony złotych wydane na kosztowne remonty, przebudowy czy utrzymanie obiektów, które przestały odpowiadać potrzebom mieszkańców.

Jakie dodatki przysługują emerytom w 2026 roku? Najważniejsze przykłady

Niektóre osoby, pobierające emeryturę, mają prawo do dodatków. Jednak, aby je otrzymać, trzeba spełniać określone wymagania. Jakie to kryteria? Ile wynoszą dodatki do emerytur w 2026 roku? Czy trzeba składać wniosek do ZUS? Oto ważne informacje!

REKLAMA

MOPS z zasiłku 124 zł zabrać 124 zł. To gorzej niż u komornika

Komornik nie może zabrać pracownikowi całego wynagrodzenia. Przy zwykłych długach obowiązuje limit 50% pensji, a przy alimentach 60%. Jest też kwota MINIMALNA odpowiadająca minimalnemu wynagrodzeniu netto. Tymczasem MOPS lub GOPS może potrącić nawet 100% bieżącego świadczenia rodzinnego na poczet wcześniej nienależnie pobranych pieniędzy. Co więcej MOPS może domagać się zajęcia na rzecz swoich świadczeń nienależnych 800+, które z zasady wyłączone jest z egzekucji. 

Zwykły testament już nie wystarcza. Pieniądze bliskich mogą przepaść w sieci bez śladu

Tylko 10 proc. Polaków spisuje testament, ale nawet oni często zapominają o kontach na YouTube, subskrypcjach czy tantiemach. Sprawdź, co dzieje się z majątkiem cyfrowym po śmierci i jak zabezpieczyć rodzinę, by nie straciła dostępu do zarobków z internetu.

Zapisz się na newsletter
Najlepsze artykuły, najpoczytniejsze tematy, zmiany w prawie i porady. Skoncentrowana dawka wiadomości z różnych kategorii: prawo, księgowość, kadry, biznes, nieruchomości, pieniądze, edukacja. Zapisz się na nasz newsletter i bądź zawsze na czasie.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

REKLAMA