Sprawy rodzinne

Prawo do świadczenia wspierającego nie przedłuża się automatycznie nawet w sytuacji, gdy osoba z niepełnosprawnością otrzyma ponownie taki sam stopień niepełnosprawności. Z czego to wynika? Czy aktualne zasady mogą ulec zmianie? Odpowiedzi udzieliło Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.

Odrzucenie spadku jest pozornie prostą decyzją. W praktyce jednak spotykam się z sytuacjami, w których spadkobierca jest przekonany, że skutecznie odrzucił spadek, a mimo to odpowiada za długi spadkowe albo dowiaduje się, że jego oświadczenie nie wywołało żadnych skutków. W jakich zatem sytuacjach odrzucenie spadku jest nieskuteczne? Na co trzeba uważać, by uniknąć kosztownego błędu?

„Zamierzam ubiegać się o orzeczenie o stopniu niepełnosprawności. Ile czasu jest ważne wydane przez lekarza zaświadczenie? Jak wygląda procedura” – pyta Czytelniczka.

MOPS wygrywa w sądzie sprawę o zasiłek: Dochód rodziny 5700 zł nie przeskoczy limitu dochodowego 3292 zł. Zasiłku nie będzie. łMOPS odmówił jego przyznania. Bo osoba niepełnosprawna ma dochód 1420 zł na osobę w rodzinie. Zasiłki są według kryterium dochodowego dla osób poniżej 823 zł. Przekroczenie kryterium dochodowego jeszcze lepiej pokazuje suma dochodów rodziny osoby niepełnosprawnej – w sprawie rozstrzygniętej przez sąd dochód rodziny to aż 5700 zł (wszystko z zasiłków). Limit z ustawy o pomocy społecznej wynosił dla rodziny 3292 zł.

Czytelnik opisał w liście do redakcji Infor.pl jak za dwa tygodnie będzie rozpoczynał bezsensowne stawanie przed komisjami WZON i ZUS. Ponownie. Jego stan zdrowia ma trwałe deficyty. I nie ma żadnego uzasadnienia - gdy z trudem robi kroki na schodach w urzędach - aby jeszcze raz przechodził weryfikację stanu zdrowia. Powinien otrzymać świadczenie wspierające na stałe. Od początku wypłat świadczenia wspierającego w 2024 r. osoby niepełnosprawne i ich opiekunowie apelują, aby w najcięższych przypadkach zdrowotnych było ono przyznawana na stałe. Żeby osoby niesamodzielne w wysokim stopniu i w oczywisty sposób bez szans na poprawę stanu zdrowia, nie musiały przechodzić gehenny stawania przed komisjami ZUS I WZON. Miałoby to się odbywać w ten sposób, że specjaliści WZON przyznający punkty wydawaliby specjalne orzeczenie z adnotacją "na stałe" z odpowiednim uzasadnieniem łatwo weryfikowalnym przez wewnętrzne kontrole WZON.

Ministerstwo Sprawiedliwości przedstawiło 17 czerwca 2026 r. gruntowną reformę prawa rodzinnego – twierdzi, że największą od dekad. Pakiet ustaw wprowadzi m. in. pieczę współdzieloną, alimenty podstawowe orzekane w 7 dni, koniec orzekania o winie w rozwodach oraz nowe uprawnienia dla kuratorów. Wszystko uzasadnione dobrem dzieci.

Symbol przyczyny niepełnosprawności 05-R jest jednym z ważnych elementów orzeczenia. Co oznacza? Czy taki kod daje prawo do szczególnych ulg i świadczeń? Na jaką pomoc mogą w 2026 i 2027 roku liczyć osoby z niepełnosprawnością ruchu? Co może się zmienić? Odpowiadamy na ważne pytania.

Ministerstwo Sprawiedliwości zapowiada rewolucyjne zmiany w prawie rodzinnym. Dotyczyłyby one m.in. wprowadzenia nakazu alimentacyjnego czy odejścia od kryterium winy przy obowiązku alimentacyjnym między rozwiedzionymi małżonkami.

Pełnomocniczka rządu ostrzega osoby z niepełnosprawnościami przed nieuczciwymi ofertami dotyczącymi świadczenia wspierającego. Pośrednicy żądają wysokich opłat za pomoc, a niektórzy obiecują nawet pewne uzyskanie punktów. Na co trzeba szczególnie uważać?

Przykładowa relacja o nagannych praktykach WZON co do obniżania punktów (i dylematów co do pójścia do sądu): "Złożyłam wniosek o ponowne naliczenie punktów mojej mamie. Pani z zaawansowanym alzheimerem i dużą niepełnosprawnością ruchową, która jest kompletnie niesamodzielna i ledwo porusza się po własnym mieszkaniu, wg pierwszej decyzji urzędników może np. poruszać się w środowisku nieznanym sprawniej niż w znanym, albo z niewielkim wsparciem załatwiać sprawy urzędowe (i kilka innych podobnych bzdur). No i na ponownej komisji dowiedziałam się, że ta punktacja to skutek odgórnie narzuconego ograniczenia dla osób 75+, które nie mogą dostać wyższej punktacji niż ustalona odgórnie, nawet jeśli na tę punktację zasługują. "System tak nalicza i co nam pani zrobi". Czy takie praktyki są zgodne z prawem, i czy nikt takiej koncepcji odgórnie nie zaskarżył?"

Kurator sądowa wezwała policję do rodziny, gdzie rodzice trójki małoletnich dzieci byli prawdopodobnie pijani. Policjanci odmówili zbadania ich stanu trzeźwości, tłumacząc brak podstawy prawnej. Sprawa trafiła do Rzecznika Praw Obywatelskich, a Ministerstwo Sprawiedliwości przyznało, że problem istnieje i wymaga pilnych wytycznych. Chodzi o setki takich sytuacji rocznie w całej Polsce.

Mianem komfortki określa się pomieszczenie dla osób dorosłych ze szczególnymi potrzebami w którym znajduje się przewijak/leżanka. Taka odpowiednio wyposażona przestrzeń powinna się znajdować obowiązkowo w niektórych nowobudowanych budynkach mając na względzie funkcje tych miejsc. Jak sytuacja wygląda obecnie?

Do połowy kwietnia 2026 r. około 310 000 - 320 000 osób niepełnosprawnych w wieku 75+ otrzymało od WZON decyzje o poziomie potrzeby wsparcia w świadczeniu wspierającym. To duża liczba (na pewno za duża dla budżetu). Dla porównania, liczba wszystkich decyzji WZON (od początku wprowadzenia świadczenia wspierającego) wyniosła około 690 000. Czyli około 45% decyzji wydano dla osób niepełnosprawnych 75+. Przedstawiony w artykule pomysł nowego dodatku dla osób niepełnosprawnych jest odpowiedzią na to zdominowanie świadczenia wspierającego przez starsze osoby. Pomysł jest taki: "Przestać przyznawać świadczenie wspierające dla osób niepełnosprawnych w wieku 75+, a zamiast tego wypłacać im specjalny dodatek podobny do dodatku pielęgnacyjnego". Dla budżetu genialne rozwiązanie problemu rosnącej liczby beneficjentów świadczenia wspierającego. No bo dodatek pielęgnacyjny to dziś tylko 366,68 zł miesięcznie, a świadczenie wspierające w najwyższej wysokości wynosi 4353 zł. Nawet jeżeli nowy dodatek (zastępujący świadczenie wspierające) będzie znacznie wyższy niż 366, 68 zł (np. 1000 zł), to dla budżetu powstanie ogromna oszczędność (3353 zł każdego miesiąca z jednego świadczenia wspierającego za 95 - 100 punktów). Dla osób niepełnosprawnych w wieku 75+, to jest równie duża strata.

Od 2027 r. orzeczenia są wydawane przy wykorzystaniu systemu teleinformatycznego ZUS, w postaci dokumentu elektronicznego opatrzonego kwalifikowanym podpisem elektronicznym, kwalifikowaną pieczęcią elektroniczną, podpisem zaufanym, podpisem osobistym albo z wykorzystaniem sposobu potwierdzania pochodzenia oraz integralności danych dostępnego w systemie teleinformatycznym udostępnionym bezpłatnie przez ZUS. Osoby zainteresowane papierową wersją, muszą wnioskować o to.

Komfortka to określenie pomieszczenie wyposażone w przewijak/leżankę, która może zmieścić i udźwignąć osobę dorosłą. Tak może być nazywany sam przewijak/leżanka. W jakich budynkach jest obowiązkowa, jak powinna być zaprojektowana i wyposażona?

Czy rodzic, który zabiera dziecko na wakacyjny wyjazd ma obowiązek zapłacić alimenty w pełnej wysokości? To pytanie pojawia się co rok w okresie wakacji i ferii zimowych. Obowiązujące w tym zakresie przepisy nie pozostawiają wątpliwości.

Wakacje to okres częstych wyjazdów dzieci, czasami również z innymi osobami niż rodzice. Dzieci, które wyjeżdżają z babcią, dziadkiem, ciocią, wujkiem czy innymi osobami, muszą mieć ze sobą upoważnienie. Rodzice przygotowują takie pismo i najlepiej, aby podpisali je wspólnie. Pobierz i wydrukuj gotowy wzór.

Ministerstwo Sprawiedliwości pracuje nad alimentami natychmiastowymi – sąd wyda nakaz zapłaty w ciągu 7 dni od pozwu, kwota będzie wyliczona automatycznie (liczba dzieci × procent minimalnej krajowej), a nakaz będzie od razu tytułem wykonawczym. Koniec miesięcy oczekiwania na alimenty i sporów o kwotę. Sprawdź, jak ma działać nowa instytucja i kiedy wejdzie w życie.

O świadczenie wspierające starają się osoby niepełnosprawne w bardzo poważnych stanach zdrowia. Część z nich umiera w trakcie oczekiwania na jego przyznanie (może trwać i 1,5 roku). Przepisy tu są bardzo niekorzystne, co pokażę na przykładzie. Rozstrzygnięcie sądu? - świadczenie przysługuje za jeden miesiąc, a i to nie zawsze.

Osoby w ciężkich stanach zdrowia zależne od działania aparatury (np. respiratory i koncentratory tlenu). Dla tych osób stała, niezakłócona dostępność energii elektrycznej jest bezwzględnym warunkiem przetrwania.działającej na prąd nie mają żadnej ochrony przed sytuacją wyłączenia prądu. Jak miałaby działać taka ochrona. Np. pracownicy socjalni z MOPS docieraliby do mieszkania osoby niepełnosprawnej w okolicznościach wyłączenia prądu (planowanego i nieplanowanego). Byłoby to możliwe, gdyby MOPS miał informacje o adresach takich osób oraz o problemach z prądem. Padł nawet postulat programu dofinansowania w PFRON przeznaczonego na dofinansowanie zakupu indywidualnych, alternatywnych źródeł zasilania (agregatów prądotwórczych, medycznych stacji zasilania) dla osób z niepełnosprawnościami korzystających z respiratorów lub koncentratorów tlenu w warunkach domowych. Tak, aby wyeliminować ryzyka związane z wyłączeniem prądu.

Zasiłek pielęgnacyjny otrzymuje około 1 mln osób. Kontrowersją jest, że jego wysokość wynosi tylko 215,84 zł i od 2019 r. nie jest waloryzowana. Problem niskiej wartości świadczenia dotyczy nie tylko Polaków, ale i cudzoziemców także mających prawo do jego otrzymania.

Osoby niepełnosprawne wskazują na konieczność nowelizacji ustawy o świadczeniach rodzinnych. W art. 16 tej ustawy miałby się pojawić przepis mówiący, że zasiłek pielęgnacyjny ma wartość dodatku pielęgnacyjnego. Chodzi tu o bieżącą wartość dodatku pielęgnacyjnego. Taka konstrukcja przepisów oznacza coroczną waloryzację i podwyżkę zasiłku pielęgnacyjnego.

Może się zdarzyć, że emeryt albo rencista musi zwrócić do ZUS świadczenia. Zdarza się to stosunkowo rzadko, ale się zdarza. Pojawia się wtedy problem – „Oddaję pieniądze do ZUS w kwocie brutto czy netto?" Niestety jest to kwota brutto. Dlaczego niestety? Bo jeżeli emeryturę obciążył PIT albo składka zdrowotna, to emeryt musi sam się zająć odzyskaniem tych pieniędzy. Nie zrobi za niego tego ZUS. Czyli emeryt otrzymał od ZUS np. łącznie z kilku emerytur 8271.33 zł netto, ale musi ZUS oddać 10 000 zł brutto. Różnicę między 10 000 zł a 8271.33 zł emeryt/rencista musi odzyskać sam. Jeżeli świadczenie było opodatkowane, to nadpłacony podatek PIT trzeba osobno „wyciągnąć” z Urzędu Skarbowego – skarbówka go nie odda z urzędu. To samo jest ze składką na NFZ.

„Posiadam orzeczenie o lekkim stopniu niepełnosprawności wydane na stałe. Uważam, że stan mojego zdrowia usprawiedliwia przyznanie mi umiarkowanego stopnia niepełnosprawności. Czy PZON może zmienić moje orzeczenie?” – pyta Czytelniczka.

Przez "kłócenie" się z WZON rozumiem złożenie przez osobę niepełnosprawną odwołania od decyzji przyznającej zaniżone (jej zdaniem punkty) niezbędne do otrzymania świadczenia wspierającego. Od końca 2024 r. media społecznościowa, z których korzystają osoby niepełnosprawne wrą. Poszkodowani (w swojej ocenie) informują, że wejście w spór prawny z WZON powoduje nie podwyższenie punktów, a ich obniżkę. Jest to sytuacja nietypowa. Bo dorobkiem prawa polskiego jest stosowanie prostej zasady "składasz odwołanie bo dostałeś 75 punktów, to organ odwoławczy nie wyda decyzji, że masz 70 punktów". W przypadku świadczenia wspierającego i WZON jest możliwa taka obniżka z 75 punktów do 70 punktów." Budzi to wątpliwości. Mają je sądy, które coraz częściej podnoszą poziom punktów.